DE TOEKOMST DER NOORDPOOLTOGTEN; 



DOOE 



D\ A. T. REITSMA. 



Er is zeker geen punt op onzen aardbol, dat in vele opzigten 

 zoo merkwaardig mag heeten , als de beide uiteinden van de as , 

 rondom welke onze aarde hare dagelijksche omwenteling volbrengt. 

 Aan de polen zoude men gedurende zes maanden de zon zien rondgaan 

 in cirkels , aan den horizon evenwijdig , om dan weder gedurende zes 

 maanden geheel beneden den horizon te verdwijnen. Daar alle meri- 

 dianen in dat punt zamen vallen en elkander snijden en de zon dus 

 altijd in den meridiaan is , zoude het meten van den tijd bij uren daar 

 vervallen ; en daar tevens alle winden noodzakelijk in eene rigting 

 waaijen , die loodregt op den aequator staat , zou men met regt kunnen 

 beweren , dat daar een altijddurende zuidewind heerschte , onverschillig 

 uit welken hoek hij waait. Aan de noordpool zou men het gesternte 

 van de kleine beer en de poolster aan het toppunt des hemels zien en 

 aan de zuidpool eene ledige ruimte boven zich hebben , omgeven van 

 de groote zuidelijke sterrebeelden van het schip , het kruis , den drie- 

 hoek , de paauw en de waterslang. 



Maar de polen bieden nog andere verschijnsels aan , die men nergens 

 dan daar alleen zal kunnen waarnemen. Daar de polen wegens de 

 afgeplatte gedaante der aarde het naast bij het middenpunt der aarde 

 zijn geplaatst , is de aantrekkingskracht daar het sterkste , heeft de 

 zwaarte daar de grootste intensiteit , terwijl daarentegen de middenpunt- 

 schuwende kracht , die door de dagelijksche rondwenteling uitgewerkt 

 wordt , gelijk nul is. Er heerscht daar derhalve een toestand , ge- 

 heel tegengesteld aan de plaatsen , onder den aequator gelegen , waar 

 de zwaartekracht de geringste intensiteit heeft , terwijl de middenpunt- 



