278 DE TOEKOMST DEE NOOEDPOOLTOGTEIT. 



ScoEESBY, geheel bezet met de walvisclivangst , kwam zelden hooger 

 dan 79" noorderbreedte. Alleen in 1806 drong hij zeer hoog in het 

 noorden in het najagen van walvisschen en den 24sten Mei van dat 

 jaar bevond hij zich op 81' 30' breedte en 16" lengte (Parijs), derhalve 

 juist ten noorden van Spitsbergen. Het ijs strekte zich oost-noord-oost 

 nit ; tusschen deze rigting en het zuidoosten was de zee volkomen vrij 

 over eene uitgebreidheid van 30 mijlen (55 kilometers) en was er geen 

 land op een afstand van 100 mijlen te zien. „Indien onze reis eene 

 ontdekkingsreis geweest was," zegt scoeesby, „dan zouden wij zeker 

 iets aan de aardrijkskundige kennis van de noordelijke streken hebben 

 toegevoegd ; maar de vischvangst was ons eenig doel en het scheepsvolk 

 toonde zich midden in deze verlaten en onbekende zeeën onaange- 

 naam , ongeduldig en gaf teekenen van ontmoediging." Ofschoon scoeesby 

 zich niet voorgesteld had de noordpool te bereiken , heeft niemand de 

 verschijnselen der poolzee beter opgemerkt en beter beschreven. Hij zal 

 altijd beschouwd worden als de voorganger van alle wetenschappelijk 

 onderzoek der noordpool-gewesten en de veiligste gids van den zeevaarder 

 in de wateren van Spitsbergen en Groenland. 



Men ziet derhalve , dat , al heeft men ook niet regtstreeks getracht 

 de pool te bereiken , de IJszee in de vorige eeuw gedurende den zomer 

 bijna evenzeer bezocht werd, als de Atlantische oceaan aan de kusten 

 van Europa. Terwijl de visschers hardnekkig den walvisch , die steeds 

 zeldzamer werd , vervolgden , drongen zij in hooge breedten door en 

 sommigen , zooals feedeeik maeteists en scoeesby , hadden deze zeeën doen 

 kennen , die de meesten alleen bezochten om zich rijkdom te verzamelen. 



Letten wij nu op die togten, waarvan de noordpool meer het regt- 

 streeksche doel was. De eerste pogingen klimmen op tot het jaar 1607. 

 Eenige aanzienlijke kooplieden van Londen zonden heney hudson om 

 te onderzoeken , of men zich niet regtstreeks door de Poolzee naar 

 China en Japan zou kunnen begeven. Den 1 sten Mei van Gravesend ver- 

 trokken met een klein schip , Hopewell geheeten , ontdekte hudson den 

 27sten van dezelfde maand Spitsbergen en kwam tot het noorden van het 

 eiland. De drijvende ijsvelden waren talrijk en digt opeengehoopt en 

 hij was genoodzaakt op 80° 23' stil te houden. Den 16den Augustus zag 

 hij een land, dat zich volgens zijne rekening tot aan 82" uitstrekte. 

 Hij hoopte eene vrije zee tusschen den ijswal en de kust te vinden ; 

 maar alles was bezet met ijsvelden en hij nam daarom het besluit terug 



