DE ST. PIETER3BERG BIJ MAASTRICHT. 307 



slonden , wier kalkschalen daardoor verbrijzeld en als een fijn poeder 

 weder ontlast werden. 



Zoo kunnen wij ons eene in de hoofdtrekken voorzeker tamelijk juiste 

 voorstelling vormen van het onstaan der krijtlagen in het algemeen, eene 

 voorstelling, die zich aansluit aan hetgeen nog heden ten dage in den 

 omtrek van vele eilanden der heete luchtstreek geschiedt. Tot de vorming 

 van het fijnere witte krijt hebben inzonderheid mikroskopisch kleine soor- 

 ten van Foraminiferen in de belang-rijkste mate bijgedragen. Dit draagt 

 meer den stempel van gevormd te zijn uit allengs in zee bezonken la- 

 gen , die op de diepte , waar zij ontstonden , weinig aan het geweld 

 der golven waren blootgesteld. Daarvoor getuigen ook de in regelma- 

 tige banken gelegen vuursteenen , welke meerendeels niet anders zijn 

 dan verkiezelde zeesponsen, te midden waarvan echter dikwijls nog de 

 schalen van weekdieren , zeeëgels enz. zijn opgesloten. Het tufkrijt 

 is daarentegen grootendeels eene strandvorming. Het grofkorrelige 

 gruis , waaruit zijne hoofdmassa bestaat , vertoont wel is waar nog vrij 

 wat verschil in de onderscheidene lagen , die het zamenstellen , hetgeen 

 aanduidt, dat de omstandigheden, waaronder het zich gevormd heeft, 

 niet steeds dezelfde zijn gebleven , maar zijne bestanddeelen zijn in het 

 algemeen Verbrijzelde kalkhulsels van betrekkelijk grootere dierlijke we- 

 zens , terwijl Foraminiferen daaraan een merkelijk geringer aandeel heb- 

 ben genomen. Daar die vorming echter gestadig op zulke plaatsen ge- 

 schiedde , welke zich althans gedurende den vloed nog onder water be- 

 vonden , zoo wordt daaruit ook de zamenstelling van het tufkrijt uit 

 zeer dunne op elkander gestapelde laagjes verklaard , waarvan wij reeds 

 boven gewag maakten. Elk zulk laagje kan als een tijdens de eb 

 achtergebleven nederzetsel worden beschouwd. Natuui'lijk werd die 

 regelmatige vorming dikwerf verstoord en afgebroken , want er bestaat 

 wel geen twijfel, of ook in dien tijd werd de zee door stonnen beroerd 

 en vernielde zij dikwijls weder wat zij vroeger had opgebouwd, en het 

 zoude zelfs niet moeijelijk zijn in het gesteente van den Pietersberg 

 daarvan de duidelijke sporen aan te wijzen. In het algemeen echter 

 draagt dit gesteente het kenmerk van in een tamelijk kalme zee gevormd 

 te zijn , waar geene hevige branding het strand beukte , maar die over- 

 eenkwam met de lagune of het binnenmeer van een koraal-eiland of 

 met een ondiepen zeearm , door koraalriffen , als waren het zeebrekers , 

 Toor het al te hevig geweld der golven beschut. 



20* 



