12 ALBUM DER NATUUR. 



is onder den naam van » stokkerig -worden." Het verwarmingsvermogen is 

 dan verminderd, vooral verbrandt het hout dan met minder vlam. Als 

 het op de gemelde wijze in blokjes is verdeeld en deze op eene drooge 

 plaats bewaard worden , dan heeft men dit stokkerig worden niet te vreezen. 

 Varrenteap nu heeft zich, door zaagsel van dit hout op dezelfde wijze 

 als tot zijne vorige proeven de steenkool te behandelen , overtuigd , dat ook 

 dit door aanraking met lucht een deel van zgne koolstof en waterstof 

 verliest. Ln. 



üitzelting en inkrimping van muren door lemperaluurYerandering. — Beuniceau te 

 Parijs heeft dienaangaande door talrijke proefnemingen het volgende be- 

 paald. Metselspecie , cement en beton ondergaan in 't algemeen grootere 

 veranderingen dan gebakken steen en natuurlgke steen. Bij de eerste 

 bedragen deze per strekkende el van j^-^ tot yV streep , bij de tweede 

 jIq tot -j-J-Q- streep lengte-verandering voor eiken graad Celsius. Rekent 

 men door elkaar j^^ , dan zal een muur van 1000 el lengte , die bij eene 

 zomerwarmte van 20"^ C. (68 F*.) gemetseld is , bij eene strenge winterkoude 

 van — 20 C^ (4 onder O van Fahrenheit) meer dan 3 palmen korter worden. 

 Deze verkorting zal nu niet op één plaats zigtbaar worden, maar zich in 

 een aantal scheuren verdeelen, wier breedte te zamen genomen ongeveer 

 de opgegeven maat bedraagt. {Ibidem , S. 411.) Ln. 



Bevroren nilroglycerinc. — Bij een nog niet juist bepaalde , maar zeker niet 

 zeer lage temperatuur , 45° a 50° Fahr*. misschien , stolt nitroglycerine 

 (zie bl. 4 van dit bijblad) tot eene vaste massa. Bij proefnemingen te 

 Hirschberg in Silezie overtuigde men zich, dat deze even goed bij het doen 

 springen van mijnen , als de vloeibare kan gebezigd worden. Maar boven- 

 dien overtuigde men zich door een ernstig ongeval , dat zij in dien toestand 

 door wrijving ontploft. Een der mijnbeambten wilde namelijk op den 9 

 November 1.1. een stuk der bevrozen massa , van bijna 4 kilogrammen , 

 met een pikhouweel in kleinere stukken verdeelen. Bij den eersten slag 

 ontplofte deze en werd hij hoog in de lucht geslingerd om vreeselijk mis- 

 vormd 40 tot 50 voet diep in de mijnschacht te storten. {Ibid. , S. 411.) 



Ln. 



Koolzuiirgehaile der lucht boven de zee. — Prof. roscoe heeft aan de Manches- 

 ter litterary and Scientific Society in hare zitting van 28 November 1.1. ken- 

 nis gegeven van eene nieuwe reeks van bepalingen van dit gehalte, door 

 den heer thorpe verrigt in een vuurschip op de lersche zee, op 54° 21' 

 noorderbreedte en 4^ 11' lengte, op ongeveer gelijke afstanden van de En- 



