WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 91 



haald wordt. {Journ. f. j^rakt. Chemie , XCVIII , p. 380 , uit den Anz. d. 

 Wlen. Akad.). Hg. 



Middel om kleine hoeveelheden vet te ontdekken. — Bekend zijn de eigen- 

 dommelijke draaijende bewegingen , die kleine stukjes kamfer op water 

 maken. Dit verschijnsel , in de vorige eeuw door romieu ontdekt , is later 

 zeer uitvoerig bestudeerd geworden door duteochet , die ter verklaring 

 eene bijzondere kracht inriep , waaraan hij den naam van epipolische gaf. 

 Anderen , zooals ventuei , schreven de bewegingen toe aan de vervlugti- 

 ging en de gedeeltelijke oplossing des kamfers , waardoor eene mechani- 

 sche terugwerking ontstaat , op eene dergelijke wijze als aan het hydrau- 

 lische draaikruis. 



Dat de vervlugtiging onder de oorzaken der beweging behoort , wordt 

 waarschijnlijk gemaakt door het in 1801 het eerst door peevost waarge- 

 nomen feit , dat zeer geringe hoeveelheden van eenige vette stof op het 

 water de beweging o ogenblikkelijk doet ophouden , vermoedelijk omdat 

 de vette zelfstandigheid zich meer of min over de kamferstukjes uitbreidt. 



Hoe dit zij , deze eigenschap kan worden aangewend om in sommige 

 gevallen de tegenwoordigheid van een vet te ontdekken , ook dan wan- 

 neer de hoeveelheid der te onderzoeken stof uiterst gering is. Zoo b.v. 

 is het voldoende een door het hoofdhaar getrokken glazen staafje even 

 in het water te dompelen , om de beweging der kamferstukjes oogenblik- 

 kelijk te doen stilstaan. Ook kamferstukjes , die men even tusschen de 

 vingers heeft gehouden , vertoonen haar niet. 



Onlangs heeft lightfoot {Journal de pharmacie et de Chimie , XLV , p, 

 105) zich van dit middel met goed gevolg bediend bij een proces , waarbij 

 het bewijs moest geleverd worden van de tegenwoordigheid eener zeer 

 geringe hoeveelheid vet in het water van een vijver , dat in eene fabriek 

 van turksch rood werd gebruikt. De toepassing der gewone methoden van 

 onderzoek had hier tot geene zekerheid geleid. Alleen bij het verwen 

 besloot men tot de waarschijnlijke aanwezigheid van vet , wegens de 

 vlekken , die aan het doek ontstonden. De kamferproef met het water 

 des vijvers , onder behoorlijke voorzorgen genomen , besliste de zaak. 



Hg. 



Nieuwe Pelonaea. — Tot de merkwaardigste geslachten van weekdieren, 

 uit de orde der Tunicata , behoort Pelonaea forb. e. goodsir. Dit geslacht 

 bevat slechts twee soorten , die in het zeeslijk leven , langs de zeekusten 

 van het Noorden. Deze dieren zijn gekenmerkt door een lang, rolrond 

 ligchaam , dat glad of gerimpeld is en twee vierspletige openingen heeft , 



