154 DE MAGNETO-ELEKTEISCHE WEEKTUIGEN. 



met elektriciteit „geladen" ligchaam „inducerend" op een ander ligchaam 

 werkt? Ook dit moet onderzocht worden. Hij zal een ijzeren staaf 

 met een geleider omwinden en die staaf op verschillende wijzen mag- 

 netiseren , hij zal staalmagneten brengen in eene om een holle buis 

 gewonden spiraal , zal dit alles hetzelfde gevolg hebben ? 



Men weet, dat het antwoord op al deze vragen bevestigend uitviel. 

 Eeeds op den 24sten November van hetzelfde jaar 1831 was paraday 

 in staat zijne ontdekking, volkomen in bijzonderheden uitgewerkt 

 en op allerlei wijzen toegelicht, mede te deelen aan de Royal Society. 

 „Wanneer en terwijl magneetkracht ontstaat binnen in een spiraalvor- 

 mig gewonden geleider," zoo laten zich earaday's uitkomsten kortelijk 

 uitdrukken, „ontstaat er tegelijk een stroom in dien geleider, in rigting 

 tegenovergesteld aan dien , door welken die magneetkracht in eene ijzer- 

 massa zou opgewekt worden , en omgekeerd , zoodra en terwijl die 

 kracht verdwijnt , ontstaat er een stroom in den spiraalvormigen gelei- 

 der , welke dezelfde rigting heeft als die , welke eene gelijke magneet- 

 kracht opwekken zoude." En welhaast behoefde men geen galvanometer 

 meer om van het bestaan dier stroomen te doen blijken : zij openbaarden 

 zich niet slechts door hunne werking op de magneetnaald , maar ook door 

 vonken. Vonken door , of zoo als iedereen meende , die het verschijn- 

 sel slechts oppervlakkig waarnam , uit een magneet ! Overal werden 

 deze proefnemingen herhaald ; iedereen , die slechts een niet al te zwak- 

 ken magneet bezat of kon magtig worden , moest daarbij een ijzeren 

 sluitstuk hebben , dat van een koperdraadwinding voorzien was , waaruit 

 tusschen de zeer digt bij elkaar geplaatste uiteinden van dien draad 

 de „vonk" oversprong, zoodra dit sluitstuk van den magneet werd af- 

 gerukt. Om de vonken ook bij het gebruik van een vrij zwakken 

 magneet duidelijk zigtbaar te maken , bragt men een weinig knalzilver 

 op het eene draadeinde , dat daartoe platgeslagen was. 



Een hooggeplaatst geestelijke van de Engelsche kerk , die zich onder 

 de toeschouwers bevond , toen faeaday in 't volgende jaar te Oxford 

 zijne proeven behaalde bij gelegenheid van eene bijeenkomst der British 

 Association , zette bij die vonken een bedenkelijk gezigt. „Het doet 

 mij leed," was al wat hij te zeggen wist, toen hem de beteekenis van 

 wat hij zag zoo eenvoudig mogelijk was verklaard. „Het doet mij leed ," 

 herhaalde hij , terwijl hij zich omkeerde om heen te gaan. En toen hij 

 zijne hand reeds aan den deurknop had om de kamer te verlaten , keerde 



