170 EENE OMWENTELING OP SCHEIKUNDIG GEBIED. 



ander deel , dat daartoe niet kan medewerken. Maar , gesteld dat die 

 opmerkingen al werden gemaakt , men wachtte zich wel zoo bepaald 

 voor dat gevoelen uit te komen. De slaafsche geest, die in de mid- 

 deleeuwen het onderzoek der natuur beheerschte , durfde de leer , door 

 het gezag van den groeten meester geijkt , niet logenstraffen. Rede- 

 neringen en stelsels golden altoos nog meer dan feiten , en zoo kwam 

 men wel tot allerlei meeningen en bespiegelingen , tot niet weinig on- 

 gerijmdheden , maar geen schrede nader tot de waarheid. 



Het werd tijd , dat er een man opstond , die den moed had zich 

 tegen het eeuwenheugend gezag der ouden te kanten , met al de kracht 

 van eene vaste overtuiging en met al de toewijding van eene zich wel 

 bewuste roeping der dwalende wetenschap een beteren weg te wijzen. 

 Die man was eobeet boyle. — Die eenmaal zoo beroemde naam is 

 thans schier onbekend en geen wonder ; want hij , die hem droeg , 

 behoort tot het vóór-historisch tijdperk van de geschiedenis der schei- 

 kunde. Toch zijn 's mans langvergeten werken — een vaderlandsch ge- 

 leerde heeft het opgemerkt^) — nog altijd een rijke bron voor zoogenaamde 

 ontdekkers om uit te putten, een middel om zeker figuur te maken in 

 de wereld , — en zoo blijkt het , waarom sommigen er belang bij kunnen 

 hebben de geschiedenis der wetenschap te verduisteren. 



Telg van een edel geslacht, werd botle in 1626 te Lismore in 

 Ierland geboren. Door den dood zijns vaders op nog jeugdigen leeftijd 

 in het bezit gesteld van een zeer aanzienlijk vermogen , besloot hij zich , 

 in stille afzondering , aan het onderzoek der natuur te wijden. Alras 

 werd het landgoed , waar hij zijne dagen in on vermoeiden arbeid sleet , 

 de verzamelplaats van natuur- en scheikundigen , die het een voorregt 

 achtten deel te nemen aan zijne werkzaamheden en met hem te spreken 

 over de vraagpunten der wetenschap. Later vinden we hem te Oxford 

 als den stichter en het hoofd van een wijsgeerig genootschap tot beoefe- 

 ning der natuurwetenschap , weldra verheven tot den rang van Royal 

 Society en te Londen gevestigd ; eerlang de mededingster der Pransche 

 akademie. — Maar zonderling ! de nederige man was niet te bewegen , 

 om de koninklijke benoeming tot voorzitter dier stichting aan te nemen. 

 Trouwens zijn geheele leven bewees , dat het hem niet te doen was 

 om eer en aanzien bij de menschen, maar allereerst om waarheid. 



') G. J. MULDER, B» weg der wetenschap. 



