DE BÏÏIBELMEEEIf; 



DOOR 



D. LTJBACH. 



Aan ieder , die met eenige opmerkzaamheid de levende natuur be- 

 schouwt , moeten twee bijzonderheden zeer spoedig in het oog vallen , 

 die men bijna bij eiken stap in de gelegenheid is waar te nemen , — 

 het zijn de eenheid, die in het plan der organische schepping heerscht , 

 maar tevens de groote verscheidenheid , die wij bij de uitwerking van 

 dat plan opmerken. Het is deze laatste , die ons 't eerst en in den 

 beginne het meest treft. Welk een oneindig verschil merken wij tus- 

 schen de bewerktuigde wezens op ! Hoe zeer zijn de dieren van de 

 planten onderscheiden, en welk een oneindige rijkdom van vormen en 

 vaak zeer uiteenloopende eigenschappen bieden ons die beide rijken der 

 natuur aan. Onder de duizende en duizende diersoorten , die wij ken- 

 nen , geene eene, die niet van al de andere in eenige bijzonderheid 

 verschilt , en wanneer wij de meest op elkander gelijkende groepen 

 zamenvatten , welke belangrijke en gewigtige verschillen merken wij 

 dan tusschen deze op ! Maar zoodra wij dieper doordringen en het uit- 

 en inwendige maaksel dier diergroepen bestuderen en onderling verge- 

 lijken , dan bemerken wij , dat die oneindige verscheidenheid aan eene 

 hoogere eenheid ondergeschikt is , dat alle geslachten en soorten van 

 elke groote afdeeling des dierenrijks naar een gemeenschappelijk plan 

 gevormd zijn , waarvan al de verschillen , die wij geleerd hadden op 

 te merken, slechts wijzigingen zijn, — ja dat zelfs die groote, alge- 

 meene afdeelingen , die wij als verwezenlijkingen van even zoo veel 

 plannen hebben leeren kennen , ook onder elkander weder zamenhangen 

 en door ééne gedachte worden beheerscht. 



De wegen , langs welke de natuur uit één grondplan zoo oneindig 

 vele verscheidenheden heeft weten te voorschijn te brengen , de wijze , 

 waarop zij op één thema een zoo verbazend grooten rijkdom aan vari- 

 1869. 13 



