296 AFRIKA. 



eerst heeft bezocht. De Hoggar zoude het hoogste punt van de geheele 

 streek zijn. De wateren , die aan de zuidelijke helling afvloeijen , be- 

 geven zich naar de Dhioliba en van daar naar de golf van Guinea ; 

 die , welke de westelijke helling besproeijen , wenden zich naar den 

 Atlantischen oceaan langs oude rivieren , die thans zijn opgedroogd ; 

 naar het noorden volgen de wateren de lange vallei van Igharghar en 

 hebben door de Melghir gemeenschap met de Middellandsche zee. Zoo 

 moest ten minste de waterloop van het land zijn , toen deze rivieren 

 bestonden ; want er is metderdaad niets anders van over dan verwarde 

 sporen en vormen op de oppervlakte van den grond. In korte woorden : 

 de Sahara is wel , evenals Fezzan , de laatste uitloopende punt van de 

 middenhoogvlakte , waaruit het binnenland van Afrika bestaat. Echter 

 is zij het ondankbaarste deel van dit plateau , omdat het water er schaarsch 

 is. Ter naauwernood vinden de karavanen in zekere rigtingen één 

 waterput na eene week reizen. Het is ook het heetste deel van het 

 geheele schiereiland. Nergens in geheel Afrika en misschien nergens 

 op de aarde staat de thermometer zoo hoog , als in de lage gronden 

 van den Melghir. 



Het is van belang bij deze gelegenheid op te merken , dat de droogte 

 een onheil is , waaraan Afrika van het eene einde tot het andere nood- 

 lottig lijdt, dat dit vastland met opzigt tot den watervoorraad minder 

 begunstigd is dan de andere landen van den aardbol. En indien dit 

 alzoo is , komt het niet daarvan , dat het onmetelijke zandige opper- 

 vlakten bevat , noch dat het onder den aequator gelegen is en de zon- 

 nestralen loodregt ontvangt ; er bestaat daarvoor om zoo te spreken 

 eene uitwendige oorzaak. Dit hangt zamen met de geheele watercir- 

 culatie rondom den aardbol. Het water , dat de rivieren gedurende één 

 jaar in den oceaan uitstorten , kan niet anders zijn dan de naauwkeu- 

 rige maat van hetgeen de wolken gedurende dezelfde tijdruimte aange- 

 voerd hebben. Doch nu zijn de kusten van Afrika in zulk eene rigting 

 gesteld , dat de met dampen verzadigde luchtstroomen niet tot het 

 binnenland kunnen doordringen. De moessons , die regen aanbrengende 

 winden zijn , waaijen in eene aan de oostkust evenwijdige rigting en de 

 passaatwinden , die insgelijks zeer vochtig zijn , zijn van de westkust 

 afgekeerd. Alleen de zeeoevers en sommige smalle strooken van het bin- 

 nenland ontvangen regen in overvloed. Het overige gedeelte van het 

 vastland is onttrokken aan den weldadigen invloed der zeewinden. Yan- 



