324 DE INVLOED VAN HET LICHT OP PLANTEN EN DIEEEN. 



ultraviolette of onzigtbare stralen , die alleen onder zekere omstandig- 

 heden zigtbaar kunnen worden. 



De roode , oranje, gele stralen, die het minst van de aanvankelijke 

 rigting van den in vallenden straal zijn afgeweken , de minst breek- 

 bare , bezitten het grootste warmtegevend vermogen. De meest breek- 

 bare , groen , blaauw , indigo en violet , geven de geringste hoeveelheid 

 warmte af, maar bezitten het sterkste vermogen om scheikundige wer- 

 kingen tot stand te brengen. Zij zullen b.v. in korteren tiid chloor- 

 zilver blaauw-zwart kleuren, dan de roode of oranje stralen. 



Deze korte inleiding achtten wij noodzakelijk om hetgeen in de 

 volgende bladzijden voorkomt in alle opzigten verstaanbaar te maken. 

 Beschouwen wij thans het licht met betrekking tot het plantenrijk. 



Wanneer wij twee planten van dezelfde soort ieder in eene pot met aarde 

 plaatsen , de eene in eene donkere kast laten staan , de andere aan het volle 

 licht der zon blootstellen , dan zullen wij een opmerkelijk onderscheid 

 waarnemen in de ontwikkeling, den levensduur en den groei. De eerste 

 zal ontkiemen, kleine bleeke scheutjes zullen zich ver toon en , geen 

 spoor \sm. groen en hoogstens eene onbeduidende bloem zal zich ont- 

 wikkelen ; de plant zal schraal blijven. En wanneer al de stoffen, die in 

 het zaad aanwezig zijn , verbruikt zijn , zal zij den hongerdood sterven. 

 Indien wij de lucht konden ontleden , waarin deze plant geleefd heeft , 

 wij zouden bemerken , dat zij vrij wat zuurstof verloren , daarentegen 

 koolzuur heeft opgenomen. De andere plant , aan de stralen der zon 

 blootgesteld, zal krachtig worden, spoedig groene bladeren verkrijgen, 

 in gewigt toenemen en — juist het tegenovergestelde van hetgeen wij 

 bij de andere waargenomen hebben — de lucht , waarin de plant ge- 

 leefd heeft , zal onder den invloed van het licht zuurstof opgenomen 

 hebben en bijna al het koolzuur er uit verdwenen zijn. 



Indien wij echter deze plant van al haar loof en groene bladeren 

 ontdeden , ook dan nog zou zij te niet gaan. Ook hare ontwikkeling 

 zoude worden tegengehouden , indien wij haar , na eenigen tijd aan het 

 licht te zijn blootgesteld , in eene donkere ruimte plaatsten. 



Uit deze eenvoadige proef blijkt dus , dat de planten het licht noodig 

 hebben om groene bladeren te verkrijgen en dat de groene plantendeelen 

 voor het bestaan der plant zelve noodzakelijk zijn. De met bladgroen ge- 

 vulde cellen der bladeren zijn de laboratoria , waarin, alleen onder den 

 invloed der lichtstralen , de zamengestelde stoffen worden gevormd uit 

 de eenvoudigere , water , koolzuur en ammoniak , welke vorming gepaard 



