Z^ ALBUM DER NATUUE. 



van HELMHOLTZ over dit onderwerp herhaald en uitgebreid met behulp van 

 twee verschillende werktuigen : een goniometer met prisma en lenzen van 

 kwarts en een spectroskoop , waarin dit alles uit IJslandsch kristal is ver- 

 vaardigd. Dit schijnt voor de ultraviolette stralen nog doorschijnender te 

 zijn dan kwarts. Men kan althans daarmede van vonken , door een sterk 

 Ruhmkorff-apparaat met een Leidsche flesch tusschen elektroden van geschikt 

 metaal opgewekt , ultraviolette spectra verkrügen , die zes tot zeven maal 

 langer zijn dan het zigtbare spectrum. Thallium-elektroden , onder ande- 

 ren, zijn hiertoe zeer geschikt. 



Al deze ultraviolette stralen nu zyn voor het oog zigtbaar , als ze 

 slechts krachtig genoeg zijn en men zorg draagt alle ander licht zooveel 

 mogelijk te verwijderen. De oogen van verschillende personen vertoonen 

 evenwel hierbij een zeer aanmerkelijk onderscheid in gevoeligheid. De 

 meesten kunnen de ultraviolette stralen waarnemen in de nabijheid van de 

 violette en zien ze dan lavendelgrijs van kleur. Enkele in dit opzigt be- 

 voorregte personen kunnen geheel het ultraviolette spectrum zien , zoover 

 het slechts door de photographie of de fluorescentie is aan te toonen. 

 Deze zien dan die stralen in de nabijheid van het violet met eene purper- 

 roode kleur, die zich langzamerhand wijzigt en in het lavendelgraauw 

 overgaat , al meer naarmate de stralen , die ze waarnemen , sterker gebro- 

 ken zijn. De heer isambert, die het eerst de aandacht van mascart op 

 deze verschijnselen vestigde , kon deze stralen zoo duidel^k waarnemen , 

 dat hij tot het eind van het spectrum toe de donkere strepen daarin tee- 

 kende , zooals h^ ze zag , welke schets later door de photographie volkomen 

 bevestigd werd. {Cosmos , 3e serie, IV, p. 230.) 



Worden hierbij de ultraviolette stralen als zoodanig waargenomen of 

 vóór zij de retina bereiken in stralen van grootere golflengte omgezet door 

 de brekende middenstoffen van het oog ? Het verschil in de kleur . die 

 zij aan verschillende personen vertoonen, zou het laatste waarschijnlijk 

 kunnen maken. Ln. 



Levensverschijnselen der spongiae. — Léon vaillant heeft proeven gedaan 

 op sponzen , ten einde de levensverschijnselen van de weefsels dier wezens 

 op te helderen. Op het voetspoor van bowerbank heeft hij vooral de 

 wijze onderzocht, langs welke de sponzen het verlies van zelfstandigheid, 

 dat men haar doet ondergaan , herstellen , en heeft hij mede getracht ze 

 op verschillende wijzen op elkander te enten. Het voorwerp zijner proe- 

 ven is vooral Tethya lyncurium lam. geweest , die beter daartoe geschikt is 

 dan de door bowerbank gebezigde Halicliondriae. De resultaten van zijne 

 proeven zijn de volgende : 1) de bast- en mergzelfstandigheid van Tethya 



