140 HENGELE^^ EN 'WAT DAARBIJ IS OP TE MEEKEN. 



andere woning bouwen. Men meent , dat de verschillende soorten ver- 

 schillende woningen maken ; gij kunt er u gemakkelijk van verge- 

 wissen. Zij leven van planten en ook gaarne van dierlijk voedsel. 

 Werp slechts kleine stukjes vleesch in uw üesch , zij zullen het spoedig 

 met woede verslinden. Op hun beurt worden zij weder door de visschen 

 verslonden en als deze ze niet naakt kunnen bemagtigen , vreten zij ze 

 dikwijls met hun huisjes op. In de maag der zalmen worden die 

 huisjes dikwijls aangetroffen. Zoodra de larven uit het ei komen , be- 

 ginnen zij te bouwen en zich te verspreiden. Ik heb eens in de twintig 

 larven uit het kleine nestje, van een knikker grootte, zien komen. 

 Het zal wel genoeg wezen , dat ik u op die enkele soorten gewezen 

 heb om u opmerkzaam te maken , dat de bodem onzer wateren en 

 slooten niet in rust is , niet stil bezinkt , maar onophoudelijk verwerkt 

 wordt. 



Hebt gij de meeste der roofdieren uit uwe flesch verwijderd en er 

 slechts enkele dieren ingelaten , b. v. de roode muggenlarven , die de 

 wanden uwer flesch van groen zuiver houden, dan kunt gij vooral op 

 den bodem , op de oppervlakte van het slijk , nog een ander belangrijk 

 verschijnsel waarnemen. Het zijn de millioenen naakte wormen , die 

 gedeeltelijk in het slijk , gedeeltelijk er buiten zittende , het water , door 

 hun aalsgewijze zwalpende beweging, onophoudelijk doen golven. Gij 

 kunt dat golven niet zien , maar gij bemerkt dadelijk , dat het moet 

 plaats hebben. Gij kent die lange dunne roode wormpjes , die ook 

 dikwijls in het drink- of regenwater gevonden worden en veel op onze 

 gewone aardwormen gelijken. Zij leven van planten , infusiediertjes 

 enz. en voeren ook de vaste stoffen van den bodem door hun voedings- 

 buis heen naar buiten. 



Een andere soort van wormpjes graaffc kanaaltjes in den grond en 

 voedt zich ook voornamelijk van de stoffen uit den bodera , die het 

 in groote hoeveelheid opneemt en na eenigen tijd ziet gij een ge- 

 deelte van het ligchaam uit den bodem zi^h opheffen , zich krommen , 

 en die stoffen weer uitwerpen op een hoopje , dat als uit kleine telhoutjes 

 saaragesteld zich voordoet en dat spoedig door andere kleine diertjes 

 uit elkander geworpen of door andere wormpjes verstrooid wordt. 



Ik behoef u zeker niet te zeggen , dat voornamelijk de uitwerpselen 

 der andere dieren door deze wormpjes weer genuttigd worden , en past 

 men dit nu toe op het geheele leven van een sloot , door zoo veel 



