150 OVER TIJD EN TIJDSVERDEELING EN MEER 



Op andere tijden kan het verschil nog al aanmerkelijk zijn en het is 

 het grootst den Uden Februarij , wanneer de zon eerst te 12 uur 15 

 min. door het zuiden gaat en den 2den November , wanneer die doorgang 

 reeds 16" voor 12"" of te 11" 44'" plaats heeft. Bij het regelen van een 

 uurwerk naar den stand der zon of naar een' zonnewijzer, moet men 

 hierop wel bedacht zijn. 



Een eigenaardig gevolg hiervan is, dat de voormiddagen nu eens langer, 

 dan weder korter moeten zijn dan de namiddagen en de zon niet altijd 

 even veel vóór of na 6 uur opkomt als zij des avonds na of vóór 6 uur 

 ondergaat. Wij merken dit vooral op beide bovengenoemde tijdstippen, als 

 het verschil het grootst is. Zoo gaat de zon den 2den of 3den November 

 voor onze streken om 7 uur op , maar reeds te 4*" 26" onder en de voor- 

 middag is alzoo merkelijk langer dan de namiddag. Met alleen aan do 

 veeltijds sombere dagen van November , maar ook hieraan is het toe te 

 schrijven, dat de kortheid der dagen ons dan bijzonder in 'toog valt. 



Den 24sten of den 25sten Pebruarij gaat de zon weder te T"" op , 

 maar nu gaat zij te 5»^ 29" of nagenoeg half-zes onder en de namiddag is 

 nu ten naaste bij een half uur langer dan de voormiddag. 



Het korten der dagen valt ons daarom in November en December het 

 meest in 't oog des namiddags ; want de ondergang der zon vervroegt zich 

 van 't begin van November tot den 13den December, als zij het vroegst 

 ondergaat, ongeveer 42 minuten. In de laatste helft van December en reeds 

 voor den kortsten dag verachtert zich de tijd van zonsondergang en be- 

 ginnen alzoo de namiddagen reeds weder te lengen. 



De opkomst der zon verachtert zich heel December door , en de voormid- 

 dagen worden dus steeds korter. Eerst den 4den en 5den Januarij gaat 

 de zon weder ééne minuut vroeger op. 



Den lOden Februari] gaat de zon voor ons te 7" 30" op en te 5" onder, 

 zoodat de namiddag dan een half uur langer duurt dan de voormiddag. 



In de eerste dagen des jaars is het lengen der dagen daarom vooral 

 merkbaar in den namiddag en minder des morgens. Yelen zullen zulks 

 gewis hebben opgemerkt , zonder het aan het verschil tusschen middel- 

 baren en waren tijd of aan de tij ds vereffening toe te schrijven. 



Het is uit het reeds aangevoerde duidelijk , dat de afwisseling van dag 

 en nacht of van licht en donker een gevolg is van de rotatie of aswenteling 

 der aarde. De afwisseling echter in dag- en nachtlengte op onderscheidene 

 tijden des jaars , of van het lengen en korten der dagen, en het groote ver- 



