196 IETS OVER DE OOUZAKE^T DER AAllDBEVINGEX. 



leven en de inrigtingen van den menscli als geen wetenschappelijken 

 maatstaf voor de sterkte der aardbevingen te doen beschouwen. Ook 

 blijft zulk een maatstaf steeds een plaatselijke , om zoo te zeggen een 

 toevallige. Waar geene monschelijke woningen zijn , ontbreekt hij ge- 

 heel , en hij wordt gewijzigd naar gelang van de belangrijkheid der 

 verwoeste streken. 



Bij de aardbeving in de Zuid-Amerikaansche kustlanden van den 1 3den tot 

 den 19den Augustus 1868 zijn in het geheel 70 — 80 000 menschen 

 omgekomen. Nu heeft men ongetwijfeld in Zuid-Amerika nog onbewoonde 

 streken , waarin dezelfde aardbeving had kunnen plaats grijpen zonder 

 iemand te schaden en omgekeerd zoude de werking nog veel vreeselijker 

 geweest zijn en ons toegeschenen hebben , wanneer stooten van dezelfde 

 sterkte eene van onze groote wereldsteden getroffen hadden. Al deze 

 zwarigheden , welke aan eene juiste statistiek der aardbevingen in den 

 weg staan , kunnen ons natuurlijk niet beletten deze toch zóó goed en 

 zóó volledig mogelijk te maken. Zij kunnen de algenieene resultaten 

 niet treffen , welke ook uit on volkomene gegevens af te leiden zijn en 

 kunnen in het algemeen de groote waarde van soortgelijke opgaven niet 

 verminderen. In zulke opgaven moet men het voornaamste middel zoe- 

 ken om tot de noodige feitelijke gegevens voor onze theoretische ver- 

 klaringen te geraken. 



De verkregen ondervinding heeft reeds onwederlegbaar bewezen , dat 

 met het boven aangehaalde gezegde van alexander voisr humboldt over 

 het dikwijls voorkomen van aardbevingen naauwelijks te veel gezegd is. 



WÏJ moeten er ons aan geivennen om de aardbevingen met betrekking tot 

 de geheele oppervlakte van onze planeet als een zeer dikwijls voorkomend 

 en zeer gewoon natuurverschijnsel te heschouiven. 



Jaarlijks worden ongeveer 60 — 100 aardbevingen opgeteekend , van 

 welke minstens 5 — 10 proc. gedurende langoren tijd, dat wil zeggen 

 gedurende uren , dagen of weken aanhoudende , op onregelmatige tijden 

 wederkeerende schuddingen zijn en uit vele enkele stooten bestaan. 

 Wanneer men het aantal der enkele stooten gedurende een jaar op 2000 

 tot 5000 schat , zoo duidt men daarmede de onregelmatigheid en de 

 onzekerheid genoegzaam aan ; voorzeker zijn die getallen eer te gering dan 

 te groot genomen. De waarnemingen strekken zich hoogstens over één 

 zesde der geheele aardoppervlakte uit , en ook van dat gedeelte komen 

 de berigten nog op zeer ongelijkmatige wijze tot ons Wij hebbon 



