284 OVElt DE ONTPLOrrENDE ZELFSTAIfDIGHEDEN 



3 aeq. salpeterzuur (+ 3 NO 5) of als drievoudige salpeterzure glycerin- 

 aether. Het glycerin in het rundervet heeft eene gelijke zamenstelling , 

 alleen met dat verschil , dat daarin stearinzuur in plaats van salpeter- 

 zuur voorhanden is. Door koking met alcaliën ontleden zij beiden op 

 gelijke wijze ; het stearin vervalt in glycerin en stearinzuuralcali (zeep) 

 en het nitroglycerin in glycerin en salpeterzuur zout. Men heeft het 

 tot nu toe niet gewaagd de ontledingsproducten bij het ontploffen ge- 

 vormd op te vangen. Men kan aannemen, dat er koolzuur, water- 

 damp , stikstof en een weinig stikstof-oxyd gevormd worden. Eene 

 waarschijnlijke formule voor de ontleding zoude aldus luiden : een 

 kubiek centimeter nitroglycerin zoude 469 k. c. koolzuur, 236 k. c. stik- 

 stof, 39 k. c. zuurstof en 554 k. c. waterdamp , te zamen 1298 kubiek 

 centimeters gas vormen. Men schat de temperatuur bij de verbranding 

 op minstens het dubbele van die van het buskruid en berekent daaruit , 

 dat de werking van het nitroglycerin op het twaalf en dertienvoudige 

 van een gelijk volumen buskruid kan geschat Avorden , wat door de 

 resultaten in de praktijk ook bevestigd wordt. ISTaar het gewigt gerekend 

 werkt het nitroglycerin omtrent acht maal sterker dan buskruid, dit hangt 

 af van het mindere volumen van het buskruid. K"u koopt men evenwel 

 een pond buskruid voor omtrent 25 cents en een pond nitroglycerin voor 

 ƒ2,10; dus is het eerste goedkooper dan het tweede. 



Het dagelijks meer en meer erkende voordeel van het nitroglycerin 

 is daarin gelegen , dat men met een minder aantal en naauwere boor- 

 gaten hetzelfde resultaat verkrijgt , en juist het maken der boor- 

 gaten is zeer kostbaar en tijdroovend. De arbeiders drukken dit zeer 

 juist door het volgende gezegde uit : Zij zouden nog het nitroglycerin 

 de voorkeur geven , al kregen zij het buskruid voor niet. Het werkt 

 verder ook door deszelfs oogenblikkelijke ontploffing in een los en ge- 

 scheurd gesteente , waarin de zich langzamer ontwikkelende gassen van 

 het buskruid om zoo te zeggen werkeloos in de scheuren en reten ver- 

 dwijnen. Men moet hier evenwel digte patronen of dynamiet gebrui- 

 ken , opdat de vloeistof niet in de scheuren wegvloeijen en bij latere 

 boringen onverwacht door de bijtelslagen ontploffen kan. Dit is een gevaar , 

 dat men vooral niet over het hoofd mag zien ; het zij dus regel , dat 

 men bij een niet goed afgegaan schot het nieuwe boorgat op groeten 

 afstand bore. Mtroglycerin kan ook in natte boorgaten of zelfs onder 

 water met vrucht gebezigd worden. Men heeft rotsen in rivierbeddingen 

 laten springen, doordien men het in het onder water aangelegde boorgat 



