96 ALBUM DER NATUUK. — WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



klankkas van een stemvork een of ander vast ligchaam aan een langen 

 draad hangt , dan wordt dit , zelfs op een afstand van 8 cM. en wanneer 

 het meer dan 100 gr. weegt, naar die opening getrokken , vooral wanneer 

 het de gedaante heeft van eene plaat of schijf, wier vlak met de randen 

 der opening evenwijdig is. Maar een kaarsvlam of de opstijgende rook 

 van eene pastille wordt onder dezelfde omstandigheden afgestooten. Een 

 ballon van goudvlies wordt aangetrokken als hij met lucht gevuld in de 

 lucht is opgehangen, afgestooten daarentegen als hij met waterstof gevuld 

 door lucht , of met lucht gevuld door koolzuur omringd is. 



2, In plaats van de ligchamen , waarvan men de aantrekking wil ver- 

 toonen , aan lange draden op te hangen , is het in de meeste gevallen 

 heter ze te bevestigen aan het eene uiteinde van een 4 tot 5 decim. lange 

 staaf; die in het midden met behulp van een agaatdopje op een spits 

 rust en aan het andere uiteinde een tegenwigt draagt, zoodat z^ horizon- 

 taal zweeft. (ScH. en G.). 



8. De lucht rondom een trillend ligchaam wordt door de trillingen 

 uitgezet. (G.) Men bedekt een der beenen van een stemvork met een 

 glazen buis , die van boven in een thermometerbuis eindigt en laat deze , 

 behoorlijk omgebogen , met zijn uiteinde ia eenig vocht dompelen , terwijl 

 het ondereind der eerstgenoemde buis het been van de stemvork , met 

 behulp van kurk of caoutschouc , zeer nabij de bogt luchtdigt omsluit. 

 Brengt men nu de stemvork in trilling door aanstrijken van het vr^e 

 been , dan ziet men het vocht in de naauwe buis duidelijk dalen , des te 

 sterker naarmate de trillingwijdte van de stemvork grooter is, en zijne 

 vorige hoogte dadelijk weder bereiken , als men de vork plotseling dempt. 



4. Wanneer twee trillingsmiddenpunten in eikaars nabijheid werken , 

 dan rigt zich een tusschen beide opgehangen ligchaam in zijne bewegin- 

 gen naar het naast bij hem gelegene , ook wanneer dit slechts een mldden- 

 jyunt is van door het andere geïnduceerde trillingen (Sch). 



Men neemt een metalen plaat van b. v. 40 c. M. breed en 25 a 30 

 hoog, met in 't midden een met de hoogte evenwijdige spleet van 10 a 15 

 m, M. breed en willekeurige lengte , en stelt deze plaat vertikaal en even- 

 wijdig met de randen der opening van de boven meergenoemde klankkas 

 der stemvork op omstreeks een d. M. afstand daarvan. Zoodra nu de 

 stemvork trilt , neemt men nabij de spleet en ter weerszijden daar- 

 van aan bewegelijke vaste ligchamen of vlammen dezelfde verschijnselen 

 van aantrekking en afstooting waar , die boven als van de opening der 

 klankkas zelve uitgaande zijn beschreven. Ln. 



