IETS OVER VERGELIJKENDE MAATSCIIAPPIJKUNDE. . 7 



ouders en kroost te zamen verbindt , is bij vele dieren niet minder 

 sterk dan bij de menschen. Talrijke , treffende voorbeelden van voor- 

 uitziende , soms zich zelve opofferende ouderliefde zouden kunnen 

 worden aangevoerd. Het begrip van gezin verkrijgt echter onder de 

 dieren eene ruimere beteekenis , dan wij gewoon zijn daaraan toe te 

 kennen. In sommige gevallen, bepaaldelijk bij eenige insekten, valt 

 het begrip van gezin zamen met dat van maatschappij of, om juister 

 te spreken, eene door hen gevormde maatschappij bestaat slechts uit 

 een enkel gezin. 



Van eene wespen-maatschappij blijven in het najaar en gedurende 

 den winter slechts een of eenige weinige bevruchte wijfjes over. 

 Eene enkele zoodanige moederwesp wordt de grondlegster van een 

 nieuwen staat. Zij alleen vangt aan met het bouwen der papieren cel- 

 len , die de wiegen harer toekomstige jongen zijn. Eerst worden haar 

 een aantal arbeidzame dochters geboren , die haar bij haren arbeid 

 behulpzaam zijn, later ook zoons, die een lui, maar kortstondig leven 

 van enkel genot leiden, en zoo kan de moederwesp, op het einde van 

 het saisoen , eenige duizende afstammelingen tellen. 



Hetzelfde geldt van de koningin der honigbijen en desgelijks van die 

 der termieten. In eenen enkelen korf bedraagt het getal der bijen 

 soms meer dan 20,000, en het getal individu's , dat eenen enkelen ter- 

 mieten-heuvel bewoont, kan op verscheidene millioenen geschat wor- 

 den , zoodat het de bevolking van menig koningrijk te boven gaat. En 

 toch hebben die allen eene gemeenschappelijke moeder , wier eenige 

 bezigheid bestaat in het leggen van eijeren, ten getale van omstreeks 

 80,000 in de vierentwintig uren! 



In andere gevallen daarentegen bestaat, even als bij de menschen, 

 de maatschappij uit eene vereeniging van gezinnen. Zoo bij alle in 

 maatschappij levende zoogdieren , b. v. de bevers , de marmotten , de 

 zoogenaamde prairiehonden (eigenlijk ook een soort van marmotten), 

 de verschillende soorten van runderen, buffels, paarden, antilopen, 

 olifanten, zeehonden, walrussen, dolfijnen enz., desgelijks bij de ge- 

 zellig levende vogels , zooals reigers , kraanvogels , roeken , trekduiven 

 enz., terwijl de mieren ons een voorbeeld leveren eener insektcn- 

 maatschappij , welker leden desgelijks uit verscheidene moeders geboren 



