IETS OVER VERGELIJKENDE MAATSCHAPPIJKUNDE. 15 



het voorbeeld volgen , dat hun door mieren gegeven is. Welligt zou- 

 den sommige anti-abolitionisten , die gaarne alles aangrijpen , wat hun 

 toeschijnt te pleiten voor de regtvaardigheid hunner zaak, daarin eenen 

 grond vinden om de slavernij als eene volkomen natuurlijke zaak te 

 beschouwen. En zij is zulks inderdaad, doch: — alleen onder mieren, 

 niet onder menschen. Het onderzoek heeft namelijk de reden doen 

 kennen, waarom bij sommige soorten van mieren deze zonderlinge 

 gewoonte bestaat. De mieren , die slavenhouders zijn , hebben zeer 

 zwakke, gladrandige kaken, die tot het vervoer der materialen, waaruit 

 het nest gebouwd wordt , ongeschikt zijn. Het voortbestaan harer 

 soort zoude derhalve ernstig bedreigd worden , indien de natuur daarin 

 niet voorzien had , door haar dit merkwaardige instinkt te schenken. 

 Zij zoeken arbeiders te bekomen, door het rooven van poppen van 

 andere soorten van mieren , die in het bezit van stevige , getande 

 kaken en daardoor in staat zijn tot het grijpen en vasthouden van lig— 

 chaampjes, die voor haren nestbouw benoodigd zijn. Maar die arbei- 

 ders gevoelen hun slavenjuk niet ; integendeel zij beschouwen zich als 

 burgers van het gemeenebest , dat hen heeft opgenomen, en zullen 

 nimmer trachten door de vlugt zich aan de vrijwillig door hen op- 

 genomen taak te onttrekken. Dit alleen is voldoende ten bewijze, 

 dat de slaven van mieren er beter aan toe zijn dan de slaven van 

 menschen. 



De mieren-maatschappijen leveren met die van menschen nog een 

 ander punt van overeenkomst op, hetwelk van meer onschuldigen aard 

 is. De mieren zijn namelijk ook veehouders. Wat voor de menschen 

 koeijen , schapen, geiten zijn, zijn voor hen de bladluizen. Even als 

 wij de melk dezer zoogdieren drinken , zuigen de mieren het honigsap 

 op, dat uit het achterlijf dezer insekten naar buiten treedt, zonder 

 dat, naar het schijnt, deze daarvan eenige onaangename gewaarwording 

 ondervinden. Ja zelfs heeft men in of nabij de nesten van sommige 

 soorten van mieren afzonderlijke verblijven voor bladluizen ontdekt , 

 welke zich zeer wel met de stallen laten vergelijken, die voor het 

 verblijf van ons hoornvee zijn ingerigt. 



In nog menig ander opzigt bestaan er overeenkomsten tusschen de 

 menschelijke en de dierlijke bedrijvigheid. Zeer groot is het aantal 



