130 OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DER LIGCHAMEN, 



het in eene regte lijn voortgaan in de grenzenlooze ruimte en zich 

 steeds verder van de zon verwijderen. Het zoude weldra ophouden 

 tot ons zonnestelsel te behooren. Maar nu het die eigene rigting 

 niet kan volgen , maar door de kracht van aantrekking tot het groote 

 zonneligchaam wordt heengetrokken, zoo wordt het juist door de zamen- 

 werkin 0, van die beide krachten , van de naar het middenpunt heen 

 trekkende en het middenpunt schuwende kracht gedwongen om eene 

 baan van elliptischen vorm rondom de zon te beschrijven. 



Maar die loopbanen der planeten zijn niet allen op gelijke afstanden 

 van de zon gelegen. Is de naastbij de zon geplaatste, algemeen be- 

 kende planeet daarvan 8 millioenen mijlen verwijderd , wij kennen er 

 ook eene, wier afstand bijna 78 maal zoo groot is en die in eene 

 verwijdering van 621 millioenen mijlen van de zon haren loop rondom 

 haar volbrengt. Terwijl de eerst genoemde hare baan rondom de zon 

 in bijna 88 dagen afloopt, heeft de laatste daartoe meer dan 164 jaren 

 noodig. 



Ook is de stand , waarin de planeten op de vlakte van hare banen 

 geplaatst zijn , niet gelijk. En gelijk nu onze aarde aan den stand van 

 haar ligchaam op het vlak harer loopbaan, dat is, aan den hoek, die 

 door de as , rondom welke zij zich wentelt , met de ecliptica gemaakt 

 wordt, de eigenaardige wisseling harer jaargetijden te danken heeft, 

 zoo volgt daaruit, dat deze wisseling bij planeten, die in een anderen 

 stand geplaatst zijn, ook weder geheel anders zijn moet. 



Maar bovendien werkt de zon niet alleen op de ligchamen van het 

 zonnestelsel door de aantrekkingskracht, die zij daarop uitoefent, maar 

 tevens als de bron van licht en warmte , die van haar naar alle zijden 

 heen uitstralen. Hoe nader eene planeet aan de bron geplaatst is, 

 des te krachtiger zal zij ook den invloed van licht en warmte onder- 

 vinden. De intensiteit van licht en warmte is zwakker , al naarmate 

 de ligchamen verder van de zon verwijderd staan, en wel, evenals de 

 aantrekkingskracht , naar de evenredigheid van de vierkanten der af- 

 standen. 



Doch genoeg om te doen opmerken , dat de natuurlijke gesteldheid 

 der ligchamen van ons zonnestelsel grootendeels bepaald wordt door de 

 verhouding , waarin zij tot de zon geplaatst zijn. Maar dit is het eenige 



