DE WORTELS DEK PLANTEN. 165 



de plant schijnt gehecht op een aantal in waarde gelijke, allen secun- 

 daire wortels. 



Het verschil nu , dat wij hier opmerken tusschen de genoemde planten , 

 komt bij een groot aantal gewassen voor en hangt naauw zamen met 

 de geheele organisatie van het overige der plant. Zelfs geheele groepen 

 zijn op die wijze van elkander onderscheiden , zoodat men of een pen- 

 wortel vindt (al is die ook niet altijd dik en vleezig als bij de ge- 

 kweekte peen of biet) , welke op verschillende hoogten zijwortels 

 afgeeft, die zelve zich weder meer of min vertakken, of wel een 

 aantal in rang gelijke vezelwortels, die zich niet of in mindere mate 

 vertakken. Dit verschil hangt dikwijls zamen met het al of niet ver- 

 takt zijn van den stam of stengel , en even zoo als men bij de Dico- 

 tyledonen in den regel een veelvuldig vertakten stam , bij de Monoco- 

 tyledonen een enkelvoudigen stam in de meeste gevallen aantreft, zoo 

 wordt de paalwortel ook meer algemeen bij de Tweelobbige, de 

 bundel van vezelwortels grootendeels bij de Eenlobbige planten ge- 

 vonden l ). 



Bij diegenen der Tweelobbigen echter , waar de boven den grond 

 groeijende stengel jaarlijks afsterft en de plant door een onderaardschen 

 voortkruipenden stengel blijft voortleven , draagt deze gewoonlijk een 

 aantal vezelwortels. Men vindt daarvan onder anderen een voorbeeld 

 bij de Sleutelbloem [Primula). 



Men zou dus dwalen, wanneer men meende hierin een standvastig 

 en goed kenmerk tusschen de beide hoofdafdeelingen der zigtbaar 

 bloeijende planten te vinden , en nog veel minder gaat dit op bij de 

 gewassen, die gekweekt worden. Bij deze namelijk wordt dikwijls de 

 plant met penwortel kunstmatig veranderd in eene met een bundel 

 secundaire wortels , terwijl sommigen , zoo als de komkommerplanten , 

 van nature alras den eerst gevormden penwortel door afsterving ver- 

 liezen. Bij die gewassen , die verpoot of verplant moeten worden , is 



') Eichard heeft zelfs deze overeenkomst in verband gcbragt met de vermeende 

 groeiwijze van Mono- en Dicotyledonen , en de penwortels exorrhizes , de bundelwor- 

 tels endorrhizes genoemd. Deze onderscheiding , zoovel als die van decandolle , welke 

 de phanerogamen in endogenen en exogenen verdeelde , berust echter op eene verkeerde 

 voorstelling van den groei der plant. 



