206 DE WORTELS DER PLANTEN. 



middelpunt van aantrekking toeneemt. Denken wij ons nu elke spheer 

 in een aantal dunne concentrische lagen verdeeld, dan zal elke laag ster- 

 ker worden vastgehouden , naar mate zij digter bij het centrum gelegen is. 



Uit een dergelijken bodem kunnen dus de wortelharen slechts dan 

 vocht opnemen, wanneer de vlakte-aantrekking van het vlies op 

 het water grooter is dan de aantrekking of adhaesie van water en 

 grond. Noemen wij de eerste a, en de krachten, waarmede die water- 

 laagjes teruggehouden worden, van buiten afgerekend b, c, d, e, 



n, dan moet men hebben b <c, c <d, d <e, e < n, en eerst dan 



kan de wortel vocht opnemen als a> b is. Stellen wij a> e, dan 

 wordt het bodemdeeltje van zijne waterlaagjes tot e toe beroofd. 



Dit bodemdeeltje staat echter niet alleen. Het is in aanraking met 

 andere bodemdeeltjes , evenzoo met waterspheertjes omgeven, en deze 

 spheren staan met elkander in evenwigt. Noemen wij die bodemdeel- 

 tjes A, B, C, D — N,en hunne waterlaagjes W t , W 2 , W 3 , W % .... 

 W n ; dan volgt hieruit, dat, zoo het wortelhaartje aan Wi de buitenste 

 lagen ontneemt, het hygroscopisch evenwigt verbroken zal zijn, en om 

 dit te herstellen zal er eene beweging van water plaats hebben , waarbij 

 een deel naar Wj gaat. In het volgende oogenblik is de hygrosco- 

 pische evenwigtstoestand een andere , maar toch analoog aan de be- 

 schrevene. Ook deze toestand wordt door het wortelhaartje verstoord, 

 en dit gaat voort, zoo lang a grooter dan de buitenste waterlaag is. 



Aanvankelijk schijnen b, c, d, e, enz. zeer klein, ten opzigte van a 

 te zijn , maar hunne grootte neemt bij het gronddeeltje met eene hooge 

 magt toe; zoodat daarna plotseling eene aanzienlijke vermindering in 

 de wateropneming der wortels plaats heeft. Op deze wijze verklaart 

 zich , hoe uit den vochtigen , maar niet natten bodem , de wortels vocht 

 opnemen , en hoe zij dit eindelijk niet meer vermogen , niettegenstaande 

 er nog vocht in den bodem is. Dit vermogen is afhankelijk van de 

 waarde van a, van die van b } c, d, e — n, van de temperatuur, en 

 van de oppervlakte der wortelharen. 



Hieruit volgt tevens , dat , zoo het vermogen der wortelharen om 

 waterdamp te condenseren, even groot is als dat om hygroskopisch 

 vocht op te nemen, de wortelharen om in waterdamp dezelfde hoe- 

 veelheid vocht aan de plant aan te bieden, eene meer dan 1000 maal 



