WAT HET IS, WAAR HET TS , EN WAT HET DOET. 243 



Maar zelfs daar, waar het water door den killen adem der bergen 

 of in het gebied van den wintervorst (de poolstreken) tot ijs is ge- 

 stold, zelfs daar treedt maar al te vaak zijne vernielende kracht te 

 voorschijn. Op de bergtoppen zich onophoudelijk ophoopende en door 

 eigen gewigt zamenpakkende en vaster wordende, ontstaan uit de aan- 

 vankelijk losse sneeuw en de ligte ijskorst aanzienlijke massa's, die zich 

 langzamerhand op de hellingen verzamelen en daar de zoogenaamde glet- 

 schers vormen: ijsvelden, die zich verscheidene uren gaans in lengte en 

 breedte kunnen uitstrekken en wier dikte soms tot honderde voeten 

 bedraagt , terwijl zij in zulk een aantal voorkomen , dat men op de 

 Zwitsersche Alpen van den Mont-Blanc tot de grenzen van Tyrol 400 

 gletschers vindt, welker gezamenlijke oppervlakte op 90 vierkante 

 geographische mijlen geschat wordt '). Het bovenste gedeelte van zulk 

 een gletscher bestaat dan ook meestal nog uit losse sneeuw, die trou- 

 wens altijd in vrij groote hoeveelheid op de toppen der bergen voor- 

 komt , geraakt nu door de eene of andere oorzaak een gedeelte dezer 

 sneeuw in beweging, dan rolt dit naar beneden en vormt het begin van 

 een sneeuwval of lawine. Op zich zelve onschuldig, neemt deze sneeuw, al 

 naar beneden rollende , door aanhechting meer en meer toe en verkrijgt 

 te gelijkertijd eene steeds klimmende snelheid, totdat zij eindelijk aan- 

 groeit tot eene reuzenmassa , in hare vreeselijke kracht door niets te 

 stuiten en boomen , huizen , ja geheele dorpen met zich medevoerende 

 of op het einde van haren loop begravende. 



Een andere vorm, waaronder de ijsmassa's gevreesd zijn, is als 

 drijf- of poolijs : bergen van ijs , uit torenhoog op elkander gestapelde 

 schollen zamengesteld, in die opeenstapeling vaak de grilligste figuren 

 vormende en in de verte huizen , kerken , torens , wallen , steden van 

 eene schitterende witheid den reiziger voor oogen tooverende ; — 

 daarbij aaneen gevroren tot een klomp zoo vast en hard , dat de breek- 

 tuigen er weldra bot op worden en dat slechts het buskruid met zijn 

 alvernielend vermogen ons helpen kan om ze , door er mijnen in te 

 graven, uit een te doen spatten. Onze tollens schetst ons zulk een 

 schrikgevaarte, als hij in zijn dichterlijk tafereel: de Overwintering der 

 Hollanders op Nova-Zemhla , er van zingt : 



l ) Dr. F. W. C. KllECKE, loCO Ctt. 



1 16* 



