340 MAGIE. 



magnetisme of de biologie , van welks aanwending de sporen reeds in 

 de hoogste oudheid te vinden zijn. 



Wanneer men bij een oud schrijver reeds duidelijk het waarzeggen door 

 middel van kloppende tafels vermeld ziet , dan wordt men bijna ge- 

 noopt om toe te stemmen, dat er niets nieuws onder de zon is, en 

 vindt men het gevoelen van enkelen niet zoo vreemd, dat de oude 

 Magiers ook kennis zullen gedragen hebben aan verschijnselen , die wij 

 bij den tegenwoordigen toestand onzer wetenschap nog niet kennen. 



Ik hoop, dat ik in het gezegde den aard en het wezen der Magie 

 genoegzaam heb toegelicht om vooreerst het onderscheid te doen 

 opmerken tusschen haar en de wel naauw met haar verbondene en 

 van haar afstammende , maar toch inderdaad van haar verschillende 

 populaire Magie of hekserij , en om ten tweede te doen inzien, hoe het 

 geloof aan Magie , wel verre van louter en alleen in dwaling en ver- 

 dichting zijn grond te hebben , inderdaad berustte op een feit , het 

 werkelijk bestaan eener geheime wetenschap, die, daar zij voor gewone 

 menschen ontoegankelijk scheen en in het bezit was van personen , 

 die geacht werden met het goddelijke en bovenmenschelijke in naauwe 

 betrekking te staan , niet dan van hoogeren oorsprong geacht kon worden 

 te wezen. Als zoodanig behoort de Magie tot de geschiedenis der weten- 

 schap , geenszins alleen tot de geschiedenis der menschelijke dwalingen. 



De tijd is voorbij , toen men met een medelijdend schouderophalen 

 alles voorbijging, wat men kort weg, en om er zich van af te maken, 

 met den naam van bijgeloof betitelde , daar men is begonnen in te zien , 

 dat dit alles toch een grond heeft , 't zij in den menschelijken geest 

 zelven , 't zij in werkelijke feiten , al zijn ook die feiten onvolledig en 

 al werden zij verkeerd geduid. Mogt ik iets hebben toegebragt tot 

 de overtuiging, dat dit ook met de Magie het geval is, dan zou ik 

 mijn doel hebben bereikt. 



