3G4 OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DEIl LIGCHAMEN, 



alle zijden waar te nemen en dus aan onze maankaart eene volledig- 

 heid te geven , die zij nu voor de aardbewoners nimmer bereiken kan. 



De vraag naar de bewoonbaarheid van het maanligchaam achten 

 wij niet noodig na het aangevoerde nog opzettelijk te behandelen. 

 Deze vraag ligt eigenlijk geheel buiten het gebied der sterrekundige 

 wetenschap. Maar voor iederen aandachtigen lezer zal het gemakkelijk 

 vallen uit hetgeen wij betreffende de natuurlijke gesteldheid van dit 

 en van andere hemelligchamen gezegd hebben op te maken , dat de 

 maan althans niet bewoonbaar kan zijn voor wezens zoo georganiseerd 

 als de levende schepselen op onze aarde. Het leven, zoo als wij het 

 op onze planeet opmerken , kan nergens dan daar alleen bestaan. Wel 

 heeft de sterrekundige gruithuisen te Munchen in 1821 in eene 

 streek midden op de maan eene reeks van wel aangelegde vesting- 

 werken meenen te zien, en daaruit het gevolg afgeleid, dat zij door 

 gelijksoortige wezens als onze aarde bewoond was, maar wat hij zag, 

 is gebleken niets anders te zijn dan die eigenaardige formatiën, die 

 men overal op de maan aantreft. 



Maar zullen dan van al die hemelligchamen, die met ons tot het 

 zonnestelsel behooren , alleen onze aarde bewoond en bevolkt en alle 

 anderen ledige , van alle leven verstokene werelden zijn ? De sterre- 

 kunde beantwoordt wel die vraag niet, maar als wij aannemen, dat 

 er ook andere levensvormen denkbaar zijn , dan die wij op onze aarde 

 waarnemen , dan blijft althans de mogelijkheid bestaan , dat ook op 

 andere hemelbollen in andere levensvormen de heerlijkheid en magt 

 des Scheppers geopenbaard en ook tevens erkend en bewonderd wordt. 



MARS. 



Wij gaan nu over tot die planeten , wier loopbanen niet binnen de 

 loopbaan der aarde , maar daar buiten gelegen zijn en die daarom 

 buitenplaneten genoemd worden. De eerste , die wij in deze rigting 

 ontmoeten , is de planeet Mars. 



De gemiddelde afstand, waarop deze planeet van de zon verwijderd 

 is, bedraagt ruim 31 è millioen mijlen. Maar daar hare loopbaan eenen 





