WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 51 



meer lot een zuidelijk gebied behoorendc soorten ; zij draagt over het geheel 

 een noord-Europeesch karakter en nadert het meest tot de arctische flora ten 

 noorden van de Witte zee. (Petermann's Geogr. Mitlheil. 1863, II, p. il.) 



Hg. 



Kurkvorming. — Tot het verkrijgen van kurk voor technische doeleinden 

 worden twee soorten van kurkeiken gebezigd, namelijk: Quercus suber in zuid- 

 oostelijk Frankrijk, Italië, Algiers en op de Middellandsche zee-eilanden en 

 Q. occidentalis in het zuidwesten van Frankrijk en in Portugal. De candolle 

 heeft, gedurende een verblijf in Algiers, de wijze, waarop de kurk zich bij 

 eerstgenoemde soort vormt, onderzocht en van zijne bevinding verslag gegeven 

 in de Mémoires de la Sociëtë de Physique de Genève. Vier lagen volgen elkander 

 van buiten naar binnen op, namelijk: de opperhuid, de kurklaag, de schors- 

 cellenlaag en de bast , welke het nog weeke en jeugdige hout omgeeft. Deze 

 vier lagen groeijen onafhankelijk van elkander. In het derde of vierde jaar 

 bereikt de opperhuid de grenzen harer elasticiteit ; zij springt overlangs open 

 en de daaronder liggende kurk komt bloot. Deze verdikt, zich nu door inwen- 

 dige aanvoeging van nieuwe lagen. Doch de aldus langs den natuurlijken weg 

 ontstane kurk heeft geene handelswaarde. Zij draagt den naam van »manne- 

 lijken kurk" en het eerste werk tot verkrijging van een beter produkt bestaat 

 in hare verwijdering door het afschillen van den boom tot op de bastlaag, 

 die men de » moeder" noemt. Wordt dan de boom aan zichzelven overgela- 

 ten, dan groeit de kurk verder, terwijl, ten gevolge van het blootleggen van 

 de bast, het sap vloeit. Indien men eenige maanden later den boom velt, dan 

 vindt men op de dwarssnede eenen kurkring binnen de » moeder", op eenen 

 onbepaalden afstand van de buitenvlakte. Het geheelc buitenste deel der »moe- 

 der'' is afgestorven en springt af bij verderen groei des booms, terwijl zich 

 de inwendige kurk, » vrouwelijke kurk" genaamd, ontwikkelt. Deze groeit nu 

 op dezelfde wijze als de » mannelijke" , d. i. door jaarlijksche aanvoeging van 

 ringen aan de binnenzijde ; doch zij is veel teederder en veerkrachtiger dan 

 deze en de eigenlijke handelskurk. (Polyt. hum. 1863, CLXVII, S. 320.) 



Hg. 



Marmer door smelting verkregen. — Het is aan G. ROSÉ, in vereeniging met 

 SIEMENS, gelukt door gloeijing van arragoniet, van lithographischen kalksteen 

 en van krijt, in een porseleinen vat met ingeslepen stop, marmer te verkrijgen. 

 Bijzonder duidelijk en geheel gelijk aan het karrarisch marmer was dat, hetwelk 

 op die wijze uit arragoniet bereid was. (Monatsber. d. Perl. Akad. 1862, 

 Dec.) Hg. 



