96 ALBUM DER NATUUR. — WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



6°. Eén enkel vermogen schijnt er door toe te nemen , t. w. de geslachts- 

 drift, juist dat, welks einddoel, de voortplanting, het meest in de waagschaal 

 wordt gesteld." D. L. 



Invloed der ademhalingsbewegingen op die der iris. — De heer VIGOUROUX 

 heeft waargenomen, dat elke sterke ademhalingsbeweging, 't zij inademing, 

 't zij uitademing, met eene verwijding van de pupil vergezeld gaat, — en 

 dat dit ook bovendien met elke krachtige spierzamentrekking het geval is, 

 ook zelfs wanneer deze den rhythmus der ademhalingsbewegingen niet veran- 

 dert. Hieruit zou blijken , dat telkens , wanneer een centrifugale zenuwstroom 

 door het ruggemerg gaat op de hoogte der twee eerste rugzenuwparen , een 

 deel van dien stroom afgeleid wordt op zenuwdraden voor de pupil , welke uil deze 

 zenuwstammen ontspringen , en alzoo de straalsgewijze vezelen der iris doet 

 zamentrekken. Gelijk men weet , gaat de zamentrekking van de binnenste 

 regte oogspier vergezeld van verwijding der pupil. Dit heeft niet plaats bij 

 de andere spieren van het oog en der oogleden, evenmin als bij de spieren, 

 die takken ontvangen van den n. faciaüs en van de beweegzenuwen van het 

 vijfde paar hersenzenuwen. Maar het derde paar hersenzenuwen is dan ook 

 het eenige onder al de genoemde zenuwen, dat aan zijn oorsprong verbindin- 

 gen bezit met de pupilstreek van het oog. 



Een der meest belangwekkende van dergelijke associatie-verschijnselen is 

 dat, wat door BROWN-SÉQUARD is opgemerkt, namelijk, dat aan elke inade- 

 ming eene verzwakking of een oogenblikkelijke stilstand der hartbeweging 

 beantwoordt, zoodat het schijnt, dat bij elke inademing een gedeelte van den 

 zenuwstroom, die voor de inademingsspieren bestemd is, op den nervus vagus 

 wordt afgeleid. 



Gla.ude bernard heeft de pupil zich zien verwijden onder den invloed 

 van pijn. Welligt komt hier de verandering der ademhaling bij elke pijn in 

 het spel. Overigens is het zeker, dat er een invloed van de centripetale ze- 

 nuwen op de zenuwen der pupil bestaat, getuigen de proeven van chauveau 

 op de cilio-spinaalstreek en de verwijding der pupil bij zekere pathologische 

 toestanden, b. v. de aanwezigheid van wormen in het darmkanaal. 



Bij eenige menschen zijn de bewegingen der iris willekeurig. Werkt de 

 wil hier onmiddellijk of door tusschenkomst van eenige spierbeweging? (Compt. 

 rend., Tom. LVII, pag. 581). D. L. 



