146 OVER DEN VERMOEDELIJKEN OUDERDOM 



uit het diluvium. In 1860 ontdekte ponzi in den tufsteen van Mon- 

 ticelli en Tivoli bij Rome twee menschentanden in gezelschap van 

 tanden en beenderen van voorwereldlijke hyenas en andere dieren. 



Na het zoo even over het geologisch betoog van de groote oudheid 

 des menschelijken geslachts in het algemeen gezegde , behoef ik nu 

 wel niet te ontwikkelen, hoe men in de aangevoerde en een aantal 

 dergelijke ontdekkingen een bewijs voor dien hoogen ouderdom meent 

 te vinden. Maar de vraag is : bewijzen die ontdekkingen dien hoogen 

 voorwereldlijken ouderdom van den mensch inderdaad ? Er bestaan 

 gegronde redenen om daaraan te twijfelen. 



Wat de beenderenholen aangaat, zoo komt het hier zeer aan op de 

 wijze, hoe de daarin gevonden beenderen er in zijn gekomen. Men 

 heeft gemeend, dat de roofdieren, w^ier beenderen men daar vindt, in 

 die holen geleefd zouden hebben en er in gestorven zouden zijn. Maar 

 alles pleit mijns inziens voor de meening, dat, al moge dit ook voor 

 enkele gevallen waar zijn, het toch over het algemeen niet zoo is, en 

 dat die beenderen door dezelfde oorzaak in die holen gekomen zijn, 

 die het zand, het leem en het grind er in gevoerd heeft, dat is door 

 waterstroomen. Oorspronkelijk hebben die beenderen ergens anders 

 gelegen, in of op den grond, op grooteren of kleineren afstand van 

 de holen, waarvan wij spreken. Door het water is die grond omge- 

 woeld en dat water heeft, met de bestanddeelen van dien grond, 

 t. w. zand, leem en grind, ook de daarin bevatte beenderen en andere 

 voorwerpen medegesleept. Dat water is ook gedrongen binnen de 

 bewuste holen, en heeft daar alles wat het in zijne vaart had 

 medegesleept door elkander laten bezinken. De gronden , waarop 

 deze meening berust , zal ik hier niet mededeelen. Zij zijn door den 

 heer winkler in zijn opstel over beenderenholen en beenderenbreccien 

 zoo beknopt en tevens op zoo voldoende wijze medegedeeld, dat ik 

 niets anders zou kunnen doen dan zijne woorden overschrijven. 



Indien dit nu met hoogen graad van waarschijnlijkheid mag worden 

 aangenomen, dan valt er op het bewijs, aan de menschelijke over- 

 blijfselen in de beenderenholen ontleend, zeer veel af te dingen Ik 

 laat daar die gevallen , waar blijkbaar menschenlijken in de bovenste 

 aardlaag der grotten door menschen begraven zijn geworden, zooals 



