OYER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID 

 DER LIGCHAMEN, TOT ONS ZONNE- 

 STELSEL behoorende; 



DOOR 



A. T. REITSMA. 



Er is bijna geene wetenschap, die door hare schitterende uitkomsten 

 zoozeer verbazing wekt , als de wetenschap der sterrekunde. Zij toch 

 is het , die den mensch geleerd heeft om van de aarde uit , van dat 

 stipje, hetwelk in het onmetelijk heelal als een stofje verdwijnt, 

 hemelligchamen te meten en te wegen en in hunne meest ingewikkelde 

 bewegingen na te gaan, die millioenen en millioenen mijlen van zijne 

 woonstede verwijderd, alleen door een sterk gewapend oog als kleine 

 lichtende vlekjes aan het hemelgewelf kunnen worden waargenomen. 

 Van het oogenblik af, dat het haar door de geniale ontdekkingen van 

 eenen kepler en eenen newton gelukt is de geheimen te ontsluijeren 

 van die ééne kracht, waaraan alle ligchamen in het gansch heelal 

 gehoorzamen en de werkingen dier kracht in onveranderlijke formules 

 uit te drukken, gaat zij met vasten tred op hare baan voort. Door 

 de steeds voortgaande verbeteringen der kunstige werktuigen , waarvan 

 zij zich bedient, is zij in staat gesteld steeds dieper en dieper met 

 hare verhoogde en versterkte gezigtskracht in de onmetelijke ruimte 

 des heelals in te dringen. En terwijl zij den schat harer waarnemingen 

 telkens met nieuwe ontdekkingen verrijkt, gaat zij tevens met mathe- 

 matische gewisheid in hare berekeningen voort en levert zoo van jaar 

 tot jaar uitkomsten, die de schoonste getuigenis geven aangaande de 

 hoogte , waartoe de verhevenste van alle natuurkundige wetenschappen 

 zich heeft kunnen verheffen. 



Het spreekt van zelf, dat zij vooral van dat gedeelte des heelals, 

 1862. 19 



