134 DE TWEEHONDERDJARIGE STERFDAG 



Nederland der 17de eeuw verzuimde, dat tracht gij , M. H. , door uwe 

 tegenwoordigheid te dezer plaatse te herstellen ! 



Swammerdam herdacht in de Amstelstad ! Waar mocht het anders ge- 

 schieden ? De "wijtberoemde" stad zag hem geboren worden en sterven , 

 zij zag hem werken en worstelen, worstelen tegen de kleingeestigheid 

 van zijn vader , tegen de baatzuchtigheid van zijn zuster , tegen de 

 onverschilligheid van zijn verwanten. Aan hare burgemeesteren , van 

 beuningen, VLOOSWUK pancras en reael, droeg hij zijne wereldberoemde 

 verhandeling van de bloedelooze dierkens op. Hare loffelijke regeering , 

 die hem "onwaardigen" den toegang tot het gasthuis vergunde, ten 

 einde daar lijken te ontleden, wordt hoog door hem geprezen, te 

 meer daar zulk een voorrecht elders , bijv. te Leiden , aan zijn vroe- 

 geren stadgenoot en vermaarden leermeester Prof. van horne , slechts 

 zelden of in het geheel niet verleend werd. Hij was zeker een der 

 meest grootsche figuren onder de beroemde mannen op elk gebied , die 

 het Amsterdam uit de 2de helft der 17de eeuw zijn-burgers mocht 

 noemen, en nooit werd "daar iemand geboren die de kennisse der 

 zaken, die de natuur voortbrengt, gelukkiger doorwrocht, of met 

 meerder vrucht voortzette". En toch gunnen hem de historie-schrijvers 

 der 17de en 18de eeuw geene plaats onder de beroemde Amsterdammers , 

 en te vergeefs zoekt ge zijn naam op ééne bladzijde der uitvoerige ge- 

 schiedenissen van commelin en wagenaar. Maar ook hier heeft het 

 nageslacht het verzuim van het voorgeslacht hersteld. In het steeds 

 zich verjongend en in altijd wijdere kringen zich uitbreidend Amster- 

 dam prijkt , dank zij de zorg van het gemeentebestuur , eene nieuwe 

 straat met zijn naam , naast die van boerhaave en leeuwenhoek , en 

 aan de hulde , die wij heden zijner nagedachtenis brengen , wordt door 

 U deelgenomen , Edelachtbare Heeren Burgemeester en Wethouders , 

 van wie in onze dagen evenals van uwe voorgangers in de 17de eeuw 

 kan getuigd worden "dat u de tedere sucht besielt, om te bevestigen 

 en optequeecken het Heiligdom der menschelijke wijsheid , de voortref- 

 felijke wetenschappen", thans in uwe Universiteit vertegenwoordigd. 



Swammerdam herdacht op zijn sterfdag! Ook dit mocht niet anders 

 wezen, zou onze hulde niet aandruischen tegen den levensloop en de 

 levensbeschouwing van onzen grooten stadgenoot. Zijn leven was hem 

 ondanks zijn jeugd , een last. Hij had het zich zoo geheel anders ge- 

 droomd. Zoon van een zeer bemiddeld apotheker, jacob janszoon , wiens 

 vader den geslachtsnaam swammerdam had aangenomen, omdat hij 



