METALLOTHERAPIE. 255 



gen een uitvoerig verslag in eene vergadering van het Deutsche Natur- 

 forseker- Verein , in September 1879 te Baden-Baden gehouden. Dit ver- 

 slag is ook afgedrukt in de Bibl. univ. Archives Suisses phys. et natur., 

 15 Janvier 1880, p. 43. 



Schiff overtuigde zich op verschillende wijzen, die ons volkomen 

 afdoende voorkomen, dat de onderzochte patiënten geenerlei bedrog 

 pleegden, en van de waarheid der verschijnselen, zoo als zij hierboven 

 kortelijk geschetst zijn. Doch hoe dezen invloed van metalen op het ze- 

 nuwstelsel te verklaren? Hier, erkent schiff, staan wij voor een on- 

 opgelost raadsel. De eenige hypothese die, hoe zwak ook, hem voor- 

 kwam een nader onderzoek te verdienen, is de volgende. 



Wij kannen ons den zenuwstroom bezwaarlijk anders voorstellen dan 

 als een soort van moleculaire beweging , eene voortplanting van tril- 

 lingen. Ter andere zijde is hetgeen wij warmte noemen niet anders 

 dan een trillingstoestand der moleculen die de lichamen samenstellen. 

 Nu weet men uit de leer van het geluid, dat zekere bepaalde trillingen 

 andere bepaalde trillingen kunnen te voorschijn roepen, en zoo zoude 

 het kunnen zijn dat de trillingen der moleculen van zekere metalen 

 de zenuwmoleculen in trillende beweging brachten , terwijl die van an- 

 dere metalen, welke een anderen rythmus hebben, dat niet vermogen. 

 Is dit zoo , dan is het waarschijnlijk dat nog andere trillingen dan die 

 der warmtetrillingen van de metalen de gevoelloosheid vermogen op 

 te heffen. 



Werkelijk bevond hij dat een stroom van warm water (58 ' — 59° C.) 

 hetzelfde uitwerksel had. 



In de tweede plaats deed hij eenige proeven met magneeten. De proe- 

 ven met het werktuig van hugues hebben het bewijs geleverd, dat daarin 

 moleculaire trillingen plaats grijpen. Charcot te Parijs en maggiorani 

 te Rome hebben reeds bevonden, dat, terwijl ijzer en andere metalen 

 met de huid der patiënten in onmiddellijke aanraking moeten worden 

 gebracht, een magneet daarentegen reeds op zekeren afstand werkzaam 

 is. Schiff vond dit bevestigd. Nu onderzocht hij in hoeverre zich de 

 trillingen van een magneet langs een draad van een ander niet-mag- 

 netisch metaal, zink, waarvan men zich vooraf overtuigd had dat de 

 patiënt er niet gevoelig voor was , konden worden voortgeplant. Dit ge- 

 lukte, zelfs met draden van 10 meters lang, aan het eene einde be- 

 vestigd aan een zinken beker, gehuld in een zijden zakdoek, die de 

 patiënt in de hand hield, en waarvan het andere einde, zonder dat 



