BLOEMEN. 



367 



Fig. 6. 



leefde echter veel korter en was nietig in vergelijking met de vegeta- 

 tieve generatie ; bij Marsilia is het mannelijk prothallium nog meer ge- 

 reduceerd ; het is eencellig en heeft den vorm van een buis aangenomen, 

 maar toch mogen wij die buis prothallium noemen. De spermatozoïden 

 voortbrengende cellen mogen wij met hetzelfde recht als antheridien 

 beschouwen. De macrosporen (fig. 6 en 5 d) zijn veel minder in getal 

 dan de microsporen; wel ontstaan in elk sporangium in den beginne 

 64 sporen, maar een daarvan is bevoorrecht, verdringt alle overigen 

 en neemt allengs de geheele ruimte binnen het sporangium in. Bij de 

 kieming barsten de sporangiumwand a en de daaronder liggende verharde 



slijmlaag b door de drukking, die de 

 sporen van binnen uitoefenen. De inhoud 

 daarvan heeft aan den top een weefsel ge- 

 vormd, dat zich van den overigen sporen- 

 inhoud door een stevigen wand afscheidt ; 

 dat weefsel is het vrouwelijke prothallium 

 c, dat evenals de microsporen van het spo- 

 rangium afhankelijk is en gevoed wordt 

 door het reservevoedsel d, dat zich in de 

 sporen heeft opgehoopt. Op den top des 

 prothalliums ontstaat een archegonium, 

 dat na bevruchting een embryo en ver- 

 volgens de vrij levende Salvinia oplevert. 



De laatste schakel in de ontwikkelings- 

 geschiedenis der cryptogamen , de duide- 

 lijke overgang tot de phanerogamen, wordt 

 door Isoëtes en Selaginella gevormd. 

 Aan den voet der priemvormige bladen vinden wij holten, waarin de 

 sporangia gevormd worden (Zie fig. 7). De microsporen zijn oorspronke- 

 lijk eencellig; spoedig na het begin der kieming ontstaan daarin vijf 

 cellen , waarvan de vier grootsten deelnemen aan de vorming der sperma- 

 tozoïden, terwijl de vjjfde (a) altijd onveranderd blijft. Deze onveran- 

 derlijke cel mogen wij , evengoed als de buisvormige cel bij Salvinia , als 

 een rudimentair mannelijk prothallium beschouwen. De macrosporen 

 brengen een prothallium voort , dat door den aard zijner ontwikkeling 

 en samenstelling nog meer tot de phanerogamen nadert dan de macro- 

 sporen van Salvinia natans. Evenals bij elke spore nemen wij hier 



