WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



NATUURKUNDE. 



Graham Bell over vocaaltheorieën. — De beroemde uitvinder van den tele- 

 phoon heeft eene bijdrage geleverd tot de beantwoording der vraag of een 

 vocaalklank door de volstrekte of door de betrekkelijke hoogte der boventonen 

 wordt bepaald (Amer. Journ. of Otol. en daaruit wiedemann's Beiblatter, 

 IV , S. 259). Het eerste wordt , zegt hij , waarschijnlijk door de bepaling 

 der tonen welke resonneeren in de beide ruimten , waarin de mondholte bij 

 het spreken verdeeld kan worden gedacht. Het tweede echter uit de gelijk- 

 vormigheid der kromme lijnen , welke de phonautograaf levert als dezelfde 

 vokaal met zeer verschillende toonhoogten daarin wordt gezongen. Hetzelfde 

 scheen te blijken uit de uitkomsten , tot nogtoe met edison's phonograaf 

 verkregen. Eene verandering in de omwentelingssnelheid van de rol bij het 

 "spreken", gaf daarbij geene tot nogtoe waargenomen verandering in den 

 klank der vocalen. Doch bij nauwkeuriger onderzoek is het aan Bell gebleken 

 dat die verandering wezenlijk bestaat. Bij voortdurende vermindering dier snel- 

 heid hoorde hij duidelijk de klank a in u en bij vermeerdering daarvan a in e 

 overgaan. Hij besluit uit dit alles dat èn betrekkelijke, èn volstrekte hoogte 

 van de boventonen bij de bepaling der vocaalklanken in aanmerking komen , en 

 dat daarbij aan de laatste wel het grootste gewicht moet worden toegekend. 

 Wat , naar Eeferent's meening , ook blijkt uit het feit , dat terwijl een open 

 orgelpijp van hout een lagen toon , bij voorbeeld C , geeft met een dubbelen 

 oeklank , die klank van daarmede volkomen gelijkvormige pijpen , welke 

 c en ë" en c geven enz. , al meer en meer in «en zelfs in i overgaat. ln. 



9 



