194 IJS IN STERK VERHITTE RUIMTEN. 



rijzing van den thermometer , die zelfs de lage temperatuur van + 7 gra- 

 den onder het vriespunt aanwees. Daarna werd de buis langzaam met eene 

 BUNSEN'sche vlam verhit, en hoewel de ijscilinder, die een diameter van 

 1,2 cM. en eene lengte van 3 cM had, slechts 0,5 cM van de heete 

 wanden der buis was verwijderd, werd nu weder geene smelting 

 waargenomen, doch evenmin verhooging van temperatuur. De hitte werd 

 zonder ander gevolg opgevoerd tot het glas plaatselijk week begon te wor- 

 den en de wand dientengevolge wat naar binnen werd gedrukt. Aan het 

 kleiner worden van den ijscilinder was het merkbaar, dat het ijs 

 sublimeerde; de lage temperatuur, ondanks de sterke verhitting , bewees 

 hoeveel warmte hiervoor noodig was. Na het ophouden der verhitting 

 duurde het ongeveer een uur vóór de ijscilinder geheel was verdwe- 

 nen, waarna de thermometer tot 13° steeg, terwijl het afkoelend 

 mengsel nog eene temperatuur van 8° bezat. 



Deze proef bevestigt dus wel de waarneming van carnelley , dat ijs 

 in sterk verhitte ruimten niet smelt als de drukking zeer laag wordt 

 gehouden, doch geenszins zijne bewering, dat het ijs zelf eene hooge 

 temperatuur verkrijgt. 



Waaraan dit verschil in uitkomsten is toe te schrijven , is eene vraag , 

 die ik tot nu toe niet kan beantwoorden. Dat wellicht bij carnelley's 

 proeven het reservoir van den -thermometer niet over de geheele lengte 

 met ijs bedekt is geweest, is eene onderstelling , die door bovengemelde 

 beschrijving in den Chem. News niet wordt gesteund. Ik spreek er van 

 omdat bij een onzer proeven de thermometer gedeeltelijk vrij was van 

 ijs en toen het kwik bij verhitting der buis eenige graden boven het 

 vriespunt steeg. Die proef kon echter niet worden voortgezet omdat 

 de punt der buis brak. Overigens kan ik in het verschil tusschen onzen 

 toestel en dien van carnelley , geen oorzaak vinden , die de zoo uit- 

 eenloopende resultaten verklaart. 



Assen, 3 Februari '81. 



NASCHRIFT. 



Nadat het bovenstaande aan de redactie van het Album ter plaatsing 

 was toegezonden, verscheen eene uitvoerige beschrijving door carnelley 



