SALLAND. 239 



In een lager gedeelte van het bosch zijn de elzen zeer talrijk en 

 groeijen , langs de randen van een beek , kolossale exemplaren van het 

 prachtige koningsvaren (Osmunda regalis) , merkwaardig door de afzon- 

 derlijk bijeengeplaatste donkerbruine kiemhoopjes, die op hooge stelen 

 boven hot loof uitsteken. Ook het varenwijfje en het grachtvaren zijn 

 hier talrijk en de fijn verdeelde bladen van de Thysselinum palustre han- 

 gen sierlijk boven het water. Overal op de paden groenen de rijk- 

 bloeijende bosjes van den Juncus tenuis , en de slootkant draagt het 

 wit borduursel der in kransjes rondom de stengels groeijende bloe- 

 men van den Wolfspoot {Lycojms europaeus). Deze plant heet in Duitsch- 

 land Zigeunerkraut , omdat zij eene kleurstof levert, waarmede de Zigeu- 

 ners de gestolen kinderen bruin verfden. 



Het zand bevat hier veel ijzeroer, een mineraal, waaraan het oos- 

 telijk gedeelte der provincie zeer rijk is. Dikwijls ziet men het als 

 groote bruine klompen op de oppervlakte. Tallooze generaties van plan- 

 ten hebben dit ijzer als 't ware uit de diepte getrokken en in den 

 bodem gebragt. 



Midden in de heide, in een eenzame stille streek, ligt de Lemeler- 

 berg, een heuvelrug van geringe breedte, maar ongeveer een uur gaans 

 lengte , die even als de Lochemsche berg niet met naburige heuvels 

 zamenhangt. In de verte schijnt die heuvel zeer hoog en van donkere 

 kleur. Zijn hoogte bedraagt ongeveer 200 voet. 



De plantengroei is hier schraal. Alleen jeneverstruiken en eiken-op- 

 slag. Uit den heuvel ontspringen bronnen , doch in den drassen bodem 

 vond ik slechts een klein, armoedig plantje, de Peplis Portula, ver- 

 want aan de porselein. 



De heuvel bestaat uit grint met groote , hier en daar kolossale keijen 

 doormengd , het diluvium, den voormaligen bodem eener zee , die de West- 

 faalsche bergen bespoelde en waarop eenmaal door van het Noorden 

 aandrijvende ijsvelden de granietbrokken der Scandinavische gebergten 

 zijn afgezet. 



De bodem is zwart met glinsterend witte kiezelsteentjes. Hier on 

 daar diepe kuilen , overblijfsels van oude leemgroeven , waaraan de berg 

 zijn naam te danken heeft. 



Hier staan wij in het midden van Overijssel , op de grenzen van 

 Salland en Twenthe. Het vergezigt is zeer ruim, maar weinig afge- 

 wisseld. Overal een onafzienbare vlakte, met heide en bouwland. Zeer 



