FRANSCHE NAVORSCHERS OVER SMETSTOFFEN. 277 



on hoe men do culturen van die bacteriën ook bewaart, — zij ein- 

 digen steeds met het sterven der bacteriën. Daarentegen brengen de 

 anthrax-bacteriën gedurende de cultuur — vooral wanneer de lucht vrijen 

 toegang heeft, — eironde, blinkende lichaampjes voort, die zich lang- 

 zamerhand van elkander scheiden, en de kiemcellen of sporen der bac- 

 teriën zijn. Deze zijn het, die, nadat zij zich in de begraven lijken 

 van aan anthrax gestorven dieren hebben gevormd en door de regen- 

 wormen naar de oppervlakte gebracht zijn , daar het gras besmetten en de 

 ziekte zoo op de dieren overplanten. Pasteur kon eene buis met kiemen 

 van bacteriën vertoonen , die vier jaren oud waren ; ieder jaar is de 

 ontkieming van die sporen en de inenting van het anthraxgift uit die 

 nieuwe cultuur met goed gevolg beproefd. Maar men kan die sporen 

 beletten zich te vormen. Wordt namelijk het vocbt, waarin de bacteriën 

 aanwezig zijn, steeds gehouden op eene temperatuur van -f- 16° 

 of daar beneden, of op eene van -f- 42° en 43° of daarboven, en 

 daarbij altijd in aanraking met de lucht, dan ontstaan er geen sporen , — 

 ofschoon bij de laatstgeuoemde temperatuur de bacteriën zich nog 

 blijven voortplanten , om echter na verloop van eeue maand te sterven. 

 Maar wat opmerkelijk is, — reeds acht dagen na het begin van dio 

 cultuur heeft deze geen vat meer op konijnen, cavia's en schapen. 

 Voor dat dit het geval is , doorloopt het anthraxgift , doorloopen de 

 bacteriën verschillende graden van verzwakking, en elk dier graden 

 kan door cultuur weer worden voortgebracht. Dat wil zeggen dat , 

 wanneer wij bacteriën , die b. v. een vierden graad van verzwakking 

 hebben ondergaan , in eene andere hoeveelheid versche kalfsbouillon 

 overplanten , de hierin door vermenigvuldiging ontstane bacteriën óók 

 slechts den vierden graad van giftigheid bezitten, en zoo vervolgens. 

 Pasteur en zijne jeugdiger modewerkers chamberland en roux , heb- 

 ben nu de vergiftigste bacteriën, afkomstig van die kiemen, waarvan 

 zoo even spraak was, als zijnde zij vier jaren lang bewaard gebleven , 

 op die wijze gecultiveerd. De proef begon den 28 Januari van dit 

 jaar. Van den 9den Februari af doodde de cultuur reeds geen volwas- 

 sen cavia's meer; en den 28sten Februari geen cavia's, konijnen en 

 schapen, maar alleen nog zeer jonge muizen, terwijl den 12<lcu Maart 

 een nieuwe cultuur noch muizen noch pasgeboren cavia's doodde. Zulke 

 bacteriën kunnen niet meer giftig worden , — tenzij misschien door 

 cultuur in andere diersoorten, geheel verschillende van die, welke 

 wij thans weten vatbaar te zjju voor anthrax; — zij zijn geheel scbade- 



