KLEUliEN IN HET PLANTENEIJK. 301 



hare krachten ingespannen en als teekenen harer werkzaamheid vruch- 

 ten en zaden achtergelaten. Dat is een rijke tijd ! Menschen en dieren 

 doen er bun voordeel mee en trachten er zich ieder een deel van toe 

 te eigenen. Daarbij oefent de kleur der vruchten een zoo eigenaardi- 

 gen invloed uit, dat het de moeite wel waard schijnt, dien aan een 

 nadere beschouwing te onderwerpen. 



Het zal niet overbodig zijn sommige mijner lezers te herinneren , 

 dat een tal van vogels , die gedurende hunne eerste jeugd met wormp- 

 jes en insektjes gevoederd worden, op later leeftijd hun voedsel aan 

 het plantenrijk gaan ontleenen. Ook zijn er vele soorten van vogels , 

 die , zoolang zij overvloed hebben van vlinders , kevers , rupsen , vlie- 

 gen en andere insekten , niet naar plantaardig voedsel omzien , maar 

 daartoe eerst overgaan , zoodra in den herfst het aantal insekten is 

 afgenomen en een schat van schitterende vruchten hunne aandacht 

 trekt. Dit laatste is o. a. bekend van vele zang vogels , zooals het rood- 

 borstje , van de pestvogels , de meezen , de kraai , den roek , de pa- 

 trijzen enz. ; eveneens merkt men het op bij de lijsters , die op lijs- 

 terbessen azen, den spreeuw, die gaarne op de vruchtdragende vlierstruik 

 afkomt en den wielewaal, die vooral van kersen zijn werk schijnt te 

 maken. De vogels , die ongetwijfeld een zeer ontwikkelden kleurenzin 

 hebben, zien de vruchten van verre en weten door vroeger opgedane 

 ervaring zeer goed, dat vruchten met aantrekkelijke kleuren altijd 

 vleezig en voedzaam zijn. Dat deze beide eigenschappen — het gekleurd 

 zijn en het bevatten van voedsel — werkelijk gepaard gaan , zal vol- 

 doende blijken uit de opsomming van eenige vruchten uit onze naaste 

 omgeving , zooals gewone bessen , frambozen , braambeziën , aardbeziën , 

 kersen , pruimen en andere steenvruchten , kamperfoelie-bessen , ap- 

 pels, peren, vlier- en lijsterbessen. Van al deze vruchten is het be- 

 kend dat zij door vogels of ook wel door insekten worden opgegeten, 

 terwijl daarentegen massa's vruchten , die niet met kleuren prijken , 

 de aandacht der dieren niet trekken en dus ook niet door hen wor- 

 den verslonden. Nu rijst de vraag: wat is voordeeliger voor een plant , 

 dat hare vruchten wèl of dat ze niet worden ingeslikt, of m. a. w. 

 is het gekleurd zijn der vrucht een voordeelige of een schadelijke 

 eigenschap voor het gewas? Oppervlakkig beschouwd schijnt het na- 

 doelig te zijn, omdat wij er onwillekeurig bij denken, dat de vogel, 

 die een vrucht verslindt, ook het ingesloten kiembare zaad in zijn 

 darmkanaal vernietigt; maar dat laatste is juist niet het geval. Inte- 



