KLEUREN IN HET PLANTENRIJK. 307 



het geelgekleurde midden niet van verre meer opvallen en niettegen- 

 staande zijn bezit van honig de insecten niet vermogen te lokken. En 

 wil men een nog meer direct bewijs dat de kleuren van de bloemen 

 dienen om de aandacht der insekten op zich te richten, dan zal men 

 zich tevreden gesteld vinden door de waarneming, die muller reeds 

 vóór eenige jaren gedaan heeft, nm. dat die bloemen, die de helderste 

 kleuren bezitten, ook het grootste insekten-bezoek ontvangen. Inderdaad 

 zijn het de witte en gele bloemen , die in een gunstiger positie dan 

 blauwe, roode en violette geplaatst zijn. 



Waarin het voordeel van insekten-bezoek gelegen is, willen wij 

 thans kortelijk nagaan. 



Het kan den getrouwen lezer van het Album der Natuur nauwelijks 

 onbekend zijn, dat men in de meeste bloemen, geheel midden in, een 

 of meer organen aantreft , waarin de toekomstige zaden verborgen zit- 

 ten. Men noemt die organen stampers; de boterbloem, die wij straks 

 beschouwden, bezit verscheiden stampers, elk met een toekomstig 

 zaadje er in; bet viooltje heeft er slechts één (fig. 2 A), maar daar 

 binnen liggen vele lichaampjes, die straks tot zaadjes zullen zijn aan- 

 gezwollen. Intusschen leert de ervaring, dat zoowel bij de boterbloem 

 en het viooltje, als bij alle andere bloemdragende planten de zaden 

 alleen dan rijp worden, wanneer op den stamper een fijn poeder ge- 

 bracht is , dat men stuifmeel noemt. Dat poeder of stuifmeel vindt 

 men eveneens in de bloem , en wel in organen , die rondom de stam- 

 pers zijn opgesteld, zooals men het bij de peenbloem (fig. 5 B en C) ge- 

 makkelijk kan waarnemen. Men noemt die organen meeldraden. Stuif- 

 meel uit de meeldraden moet dus vallen boven op de stampers , om 

 de kleine lichaampjes die hierin zitten, rijpe kiembare zaden te doen 

 worden. Het behoeft nauwelijks te worden opgemerkt dat alleen 

 stuifmeel en stampers van dezelfde plantsoort met elkander in aanra- 

 king behooren te worden gebracht. ' Dit stuifmeel wordt in duizende 

 bloemen , ja in alle , die door hare kleur de aandacht trekken , door 

 insekten aan de meeldraden ontnomen en op den stempel , d. i. het bo- 

 venste deel van den stamper , afgestreken. Nu zien wij , dat een insekt 

 van de eene bloem naar de andere vliegt en van de eene plant naar 



1 Over de in de natuur zelden voorkomende bastaarden, ontstaan door samenwerking 

 van stuifmeel en stampers van verschillende variëteiten en soorten raadplege men: Het 

 leven der bloem, door dr. H. de Vrie8 , p. 129 en volgende. 



