DE HUISDIEREN BIJ DE OUDEN. 381 



Men had kudden van houderd en meer varkens, die des morgens naar 

 de bosschen en de velden werden gedreven, waar zij , in het geschikte 

 jaargetijde, volop eikels, benkennoten en dergelijk voodsel vonden. 

 Bij heet zomerweder hadden zij schaduw, water en een moerassigen 

 grond noodig. De zwijnenhoeder droeg een horen bij zich , en den 

 varkens werd al vroeg geleerd bij elkander te komen , wanneer hij er 

 op blies. Varro zegt, dat de herder de zeugen, die jongen hebben, 

 behoort te gewennen om alles te doen op het geluid van zijn horen. 

 Op die wijze werden de varkens ook geroepen tot hunne maaltijden 

 van gerst, die hun-niet in één hoop werd voorgeworpen, maar in de 

 lengte uitgespreid, opdat ieder varken op zijn gemak er van kon eten. 

 Des avonds moest de herder zoo lang blazen , dat er geen verliezen 

 konden worden geleden van in het bosch ver afgedwaalde varkens. — 

 Eene zonderlinge meening wordt door aristoteles , en naar hem door 

 plinius vermeld, namelijk dat indien een zwijn een van zijne oogen 

 verliest, het meest altijd spoedig sterft. Plinius zegt ook, dat een 

 varken met een rechts gekrulden staart den goden als offer aangenamer 

 is, dan een wiens staart links gekruld is; — voorts, dat varkens, 

 die in een schip zijn , dat op zinken staat wegens overwicht der lading 

 aan de eene zijde , zich allen naar de andere zijde begeven om het even- 

 wicht te herstellen ; — en eindelijk , dat varkens meer verstand bezitten 

 dan men gewoonlijk meent, want dat, wanneer zij gestolen zijn en zij 

 de stem van hun rechtmatigon herder hooren, zij deze dadelijk her- 

 kennen. Deze laatste bewering, dat do varkens intelligenter zijn, dan 

 zij doorgaans schijnen, is gegrond. Ik heb een werkman gekend, die 

 alle jaren een varken mestte, en dit telkens gewende aau zijn roep- 

 stem te gehoorzamen, hem als een hond achterna te loopen enz. enz., 

 zoodat het africhten van een varken tot allerlei kunstjes, gelijk dat 

 kort geleden in het circus van carré vertoond werd , niet zoo bijzon- 

 der moeielijk kan wezen. 



De Romeinen aten alles van het varken; hammen on varkensworsten 

 waren bij hen een geliefkoosde spijs. Zij voerden ook veel hammen en 

 worsten uit het buitenland in, vooral uit Galliö, evenals wij uit 

 Westfalen. 



Men meent vrij algemeen, dat alle bekende tamme varkonsrassen 

 afstammen van twoe oorspronkelijke typon : een type van de groop die 

 men onder den naam Sus scrofa omvat, en waartoo ook hot gewono 

 wilde zwijn behoort, en eeu andere type van de chincesche en siameoscho 



