HET VOLGEN MET DE OOGEN VAN PORTRETTEN. 



Bij vele portretten merkt men de bijzonderheid op , dat zij niet al- 

 leen den beschouwer, die er vlak vóór staat, aanzien, maar hem ook, 

 wanneer hij zich rechts of links begeeft , met de oogen schijnen te volgen. 



Er werd mij kort geleden gevraagd hoe dit mogelijk kan zijn, en 

 gaarne geef ik hier op die vraag een antwoord , en wel dat , wat reeds 

 wollaston gegeven heeft in een opstel, getiteld: u On the apparent 

 direction of the eyes of a portrait" De eenige portretten, bij welke 

 men dit verschijnsel waarneemt , zijn die , wier aangezicht en oogen 

 voorgesteld worden als recht voor zich uitziende, die dus geheel of 

 nagenoeg en face zijn geschilderd. Een kleine wending rechts of links 

 van het aangezicht laat het verschijnsel nog bestaan, maar in minderen 

 graad. In zulk een gelaat ziet men aan elke zijde van den midden in 

 het aangezicht geplaatsten neus dezelfde breedten van voorhoofd , wang , 

 kin enz. Het oog is voorgesteld met den iris, of blauw, grijs, bruin 

 gekleurden ring, in het midden, zoodat er aan beide zijden van dien 

 iris evenveel wit te zien is. Dat nu zulk een portret den beschouwer 

 aanziet, wanneer deze er vlak voorstaat, is zeer natuurlijk. Begeeft 

 die beschouwer zich nu meer op zijde van het schilderij , dan zal de 

 breedte van het aangezicht schijnen te verminderen, naarmate hij zich 

 verder zijdelings begeeft. Maar die horizontale versmalling betreft ge- 

 lijkelijk het gansche gelaat, zonder dat de betrekkelijke plaatsing van 

 zijn deelen daardoor worden veranderd; de neus blijft midden in het 

 gelaat met evenveel voorhoofd, wang, kin enz. aan weerszijde, terwijl 

 iris en oogappel mede in het midden van elk oog blijven. Het eenig- 

 zins versmalde, d. i. in horizontale verkorting geziene aangezicht moet 

 dus noodzakelijk steeds recht uit blijven zien en den beschouwer aanzien. 



d. L. 



