WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 61 



lijke oorzaak vermocht aan te wijzen, dan de uitstorting van salpeterzuur in 

 lichte plantaardige stoffen , zooals hooi , werk en dergelijke. 



Proeven hierover, door k. kraut genomen (Berichte der d. chem. Ges. 

 1881, p. 30), hebben zulks bevestigd, evenals de later gepubliceerde (ibid. 

 p. 597) van a. pinner. De laatste gebruikte kleine houten kistjes van 4 tot 

 5 liter inhoud , gevuld met hooi , stroo , werk of filtreerpapier en geplaatst 

 in grootere kisten , waarin zij , tot beter behoud der warmte , nogmaals van 

 dergelijke stoffen omgeven werden. Daarop werd de inhoud der kleine kist 

 geheel gedrenkt met salpeterzuur en er een deksel op geplaatst. Bij het ge- 

 bruik van rookend salpeterzuur of van een zuur van minstens 1,45 spec. ge- 

 wicht, waren weinige minuten toereikend om in het inwendige gloeiing 

 te doen ontstaan , die bij verwijdering van het deksel en toetreding der lucht , 

 weldra in vlammen overging. Ook met gewoon handelssalpeterzuur van 1,395 

 spec. gewicht , gebeurde hetzelfde , doch daartoe waren dan ongeveer 20 minu- 

 ten noodig. Misschien kan zelfs een nog zwakker zuur, maar na langeren tijd , 

 hetzelfde uitwerksel hebben. hg. 



AARDKUNDE. 



Klimaat der eöcene-periode. — In de bruinkoollagen van Bouruemouth in 

 het zuiden van Engeland zijn fossiele overblijfselen gevonden van Araucaria 

 Cunninghamü, die thans op de kusten van de Moreton-baai in Australië 

 groeit en daar boomen tot van 130 voet hoogte vormt. Deze overeenkomst 

 van twee plantenvormen op zoo grooten afstand van elkander, maar de eene 

 uit de eöcene, de andere in de hedendaagsche periode, reeds op zich zelve 

 merkwaardig, is door den heer j. starke gardner ontdekt. (Nature 1880, 

 Vol. XXX , p. 200) , en bevestigd door den heer s. haughton , die er 

 verder gevolgtrekkingen uit afleidt omtrent het klimaat dat in de eücene- 

 periode in het zuiden van Engeland moet geheerscht hebben. De gemiddelde 

 jaarlijksche temperatuur van de noordelijke grens van het gebied waar thans 

 Araucaria Cunninghamü groeit , bedraagt 76,5° Fahr., die aan de zuidelijke 

 grens 65°, d. i. gemiddeld 70,8°. Thans is de gemiddelde jaarlijksche tem- 

 peratuur te Bournemouth 50,4° F. Derhalve mag men aannemen dat het kli- 

 maat van het zuiden van Engeland sedert de eücene-peiïode 20,8° F. of 

 ll,5o C. koeler geworden is. {Nature, 1880, XXII, p. 532.) hg. 



PLANTKUNDE. 

 Bewegingen der planten. — Weder is een dier merkwaardige boeken van 



