— 110 — 



het gesmolten water sijpelt tusschen de overige sneeuw in , bevriest 

 weder des nachts en vormt aldus het zoo eigenaardig sneeuwijs der 

 hooge gebergten. Daar, waar de bodem onder dit sneeuwijs af helt 

 en dit zal wel meestal plaats vinden , zakt zulks naar beneden , 

 en al spoedig, door een herhaald smelten en bevriezen, in werkelijk 

 ijs veranderende, vormt het de welbekende bergijs-meren. Deze vul- 

 len de hoogliggende valeijen op en dalen daarin, langzaam voort- 

 zakkende, neder, tot dat hunne ondereinden , in eene warmere lucht- 

 streek aankomende, wegsmelten en in den vorm van beken naar 

 beneden vloeijen. Soms zijn die meren van weinig aanbelang, meestal 

 daarentegen zijn de valeijen uren ver, zelfs tot over eenen afstand 

 van vijf uren, met bergijs opgevuld, hetwelk wel eens de dikte 

 van 250 ellen bereikt en in zijne breedte alleen begrensd wordt 

 door de wanden der valei. 



De voor ons doel meest merkwaardige eigenschap van dit bergijs 

 is het medevoeren eener verbazend groote hoeveelheid gruis van de 

 omringende gebergten. Bij het verweren der steensoorten, waaruit 

 deze bestaan, en door de uitwerkselen van de vorst, die het in alle 

 spleten indringende water doet uitzetten en daardoor de meest vaste 

 gesteenten uiteen doet springen , raakt er voortdurend steengruis 

 los en tevens min of meer groote brokken steen. Dit alles stort op 

 het ijs neder en wordt alzoo nederwaarts gevoerd. Zoolang het 

 bergijs in denzelfden toestand blijft, draagt het aanhoudend de af- 

 gebrokkelde stukken der omringende gebergten met zich mede, maar 

 smeltende laat het die op den bodem der valei liggen , en tot aanzien- 

 lijke heuvels ophoopen. In grootte evenaren of overtreifen die heu- 

 vels zelfs dikwijls onzen Eltenberg en het Montferland, of de 

 zoogenoemde Lochemer bergen. Het berggruis wordt alzoo, zonder 

 iets te lijden, volmaakt in den toestand, waarin het van de gebergten 

 afgevallen is , en dus met scherpe kanten en punten , naar beneden 

 gevoerd. 



Maar geheel anders is het gesteld met dat steengruis, hetwelk 

 zich tusschen het steeds voortbewegende ijs en de rotswanden der 

 valei bevindt, even als met datgene, dat op den bodem der valei 

 door het ijs afgeschuurd en iosgevvreven wordt. Hoekige kanten 



