-_- 140 ~~ 



Toen ik echter, weinige dagen later, op eenen van de schoone 

 dagen, die het najaar ons hier zoo menigmaal schenkt, de laatste 

 overblijfselen van den wegstervenden plantengroei in hunne heerlijke 

 roode, bruine en gele prachtgewaden , in het roestkleurig , met geel 

 doorschemerd beukenloof, den scharlakenrooden eik, de gele bladeren 

 der tamme kastanje en zoo menig ander aandenken aan den te ras 

 vervlogen zomer aanschouwde; toen noch koude, noch warmte mij 

 hinderde, de borst de zuivere lucht versterkend inademde en het 

 bloed in levendigen omloop den veêrkrachtigen tred des wandelaars 

 volgde; de geest zich onbelemmerd verhief tot hooger beschouwing 

 en ik overal, in knoppen en zaden en bollen en onder den grond 

 welbewaarde wortels van boomen en kruiden, in den aanvangenden 

 winterslaap der dieren en in zoo menig ander verschijnsel, de be- 

 ginselen zag eener, na korte rust, weder geheel hernieuwde jeugd 

 des aardrijks; toen ontwaarde ik, bij dat gevoel van innerlijke 

 gezondheid en kracht, de behoefte aan uiting en inspanning van 

 den geest, die ons aanzijn verlevendigt, zoo als dit zelden in de 

 verzengde luchtstreek gevoeld wordt; toen doordrong mij het 

 besef van het vele goede, dat in onze noordelijke luchtstreek de 

 natuur ons aanbiedt, en kwam ik onwillekeurig tot de vergelijking 

 van eenige hoofdpunten in de natuur tusschen de keerkringen en 

 in het gematigd Europa. — Vergunt mij, u die vergelijking enden 

 loop mijner gedachten en aanteekeningen, omtrent de luchtgesteld- 

 heid, den grond, de planten en dieren en den toestand des menschen 

 zelven in de keerkringslanden in eenige hoofdtrekken mede te 

 deeien. Het moge daaruit blijken, dat, bij het vele schoone 

 en hartverheffende, dat de verzengde iuchtstreken ons aanbieden, 

 ook vele wezenlijke bezwaren gevonden worden, en dat het koeler 

 Noorden, als men de zaak wel beziet, ook veel, zeer veel goeds 

 heeft, dat de bewoner der heete Iuchtstreken niet dan noode ontbeert. 



I. Schoon moge voor het oog het diepe blaauw van den ooster- 

 schen hemel, zacht en zalig de zoete, geurige, steeds warme lucht 

 zijn, — er ontbreekt die afwisseling aan, welke ons in Europa zoo 

 weldadig aandoet. Men mist daar de heerlijke morgen- en avond- 



