171 



DE GLETSCHERS. 



II. 



Het is eene bekende zaak, dat alle bergen der aardoppervlakte 

 aan gestadige verweêring en slooping zijn onderworpen , voorname- 

 lijk daarin bestaande, dat de vooruitspringende rotsdeelen steeds 

 worden geëffend , terwijl de zwaarte hunne afbrokkelingen beneden- 

 waarts voert. Chemische veranderingen , door de zuurstof der lucht 

 voortgebragt , oplossing van sommige deelen door het water, aan- 

 houdende afwisseling van temperatuur, zijn de eerste oorzaken dezer 

 vernieling. De poriën, kleine hoUigheden en breuken vullen zich 

 met water; dat water bevriest, zet zich met eene onweerstaanbare kracht 

 uit, en scheurt de rotsstukken los; wind en stortregens, gestadig 

 vloeijende wateraderen, drukking van de sneeuw, enz. begunstigen 

 het vernielingswerk. De afvallende brokken verhoogen en effenen 

 de dalen , of maken de glooijingen der berghelling zachter. En ligt 

 er een gletscher op den bodem van het dal, dan valt het puin op 

 den rand van den gletscher, of in de opene kloof, die hem dikwerf 

 van den wand des dals afsclieidt. Storten de steenbrokken op de 

 firnvlakte, zoo zinken zij er van tijd tot tijd dieper in, en ten 

 gevolge der voortdurende smelting verschijnt eindelijk het van 

 hooger oorden afstammende bergpuin lager af weder aan de opper- 

 vlakte, en maakt de afscheiding tusschen firn en gletscher in het 

 oog vallend. Maar deze puinhoopen, van hooger gelegene gewesten 

 afkomstig, staan in menigte verre achter bij die, welke uit lagere 

 streken op den gletscher afdalen. Geen gewest ondergaat eene ster- 

 kere vernieling of verweêring dan de 1000 meters breede gordel, 

 waarin de sneeu wgrens valt; want op geene plaats wordt, en hier- 

 van zijn de sneeuwvelden hoofdzakelijk de oorzaak , eene meer besten- 

 dige vochtigheid onderhouden, op geene ontbreekt het zoo zeer 

 aan eene beschermende bekleeding van sneeuw of plantengroei , op 

 geene wisselt zoo menigwerf de temperatuur af, als daar. En ziedaar 

 de reden van de uitgestrekte verzamelingen van bergpuin, die op 



J3 



