— 210 — 



waarop zij bij gebrek aan steun begint te waggelen of topzwaar 

 wordt; zij krult zich om en helt over en valt dan natuurlijk naar 

 haren steilen kant, dat is naar de landzijde, en rolt op het strand. De 

 barres des fiots of watermuren zijn zeldzamer verschijnselen; zij zijn 

 te zoeken op zulke punten , waar de bodera plotseling zeer veel rijst; 

 men vindt ze b. v. dikwijls aan de kusten van Senegal op de ban- 

 ken. Men weet verder, dat men overal aan zee tweemaal in 24 uren 

 vloed en tweemaal eb heeft; aangezien dit eene afwisselende rijzing 

 en daling is spreekt men van eene vloed-golf; tweemaal in een 

 etmaal komt dus aan de kusten zulk eene vloed-golf, die bij springtij 

 hare grootste hoogte bereikt. Wanneer de mond eener rivier daar- 

 voor gunstig gelegen is, loopt deze golf regtstreeks de rivier op, 

 terwijl zij hare belangrijke hoogte behoudt en komt zoodoende 

 plotseling in het enge en ondiepe bed van den stroom; nu vertoont 

 zich een soortgelijk verschijnsel als ik zoo even beschreef, dat is: 

 de golf rijst tot eene kolossale hoogte uit het water en stort dan 

 over, waarbij zij vaak groote verwoestingen aanrigt, vooral op de 

 dagen van het springtij. Aan den mond van den Amazonen-stroom 

 vertoont zich zulk een verschijnsel onder den naam van pororoca; 

 aan ÖlQw mond der Seine vooral en ook aan den mond der Gironde 

 treedt het op onder den naam van mascarets oi barres des flots. Mogt 

 men meer hiervan willen weten, dan kan ik ter lezing aanbevelen 

 de verhandeling van babinet in de Revue des deux mondes 1853. 

 Tom. XVI p. 611. 



Een voorbeeld van de terugwerking van golven op den bodera, 

 hoewel op kleine schaal, biedt het volgende: elk bord van de ra- 

 deren van eene stoomboot maakt golfjes wanneer het de water-op- 

 pervlakte treft; zoo worden dan, terwijl de stoomboot voortgaat, 

 eene menigte stelsels van kringen achter elkander voortgebragt , 

 en door de zamenwerking van die allen ontstaan die twee regtlij- 

 nige golven, die twee riggels als het ware, op de wateropper- 

 vlakte, welke men links en regts van den voorsteven ziet uitgaan 

 en die de boot steeds vergezellen. Wanneer nu deze betrekkelijk te 

 hooge golven den oever bereiken, schuren zij met haren voet langs 

 den bodem; hierin ligt de oorzaak, waarom de stoombooten de oevers 



