— 221 — 



den zoölogischen tuin te Amsterdam, de belangstelling, waarmede 

 personen, blijkbaar weinig ontwikkeld en beschaafd, die schoone in- 

 rigting bezigtigden; — eene belangstelling, die duidelijk te kennen gaf, 

 dat zij de beteekenis en het gewigt van eene dergelijke verzameling 

 zeer goed beseften. — Waaraan is het dan toe te schrijven , dat de 

 natuurlijke historie betrekkelijk zoo weinige beoefenaars vindt, be- 

 oefenaars namelijk, die zich op haar toeleggen als hun liefhebberij- 

 vak, gelijk men het noemt? Er bestaan daarvoor zeker verschillen- 

 de oorzaken. Daaronder noem ik in de eerste plaats het gebrek aan 

 onderwijs of althans aan behoorlijk onderwijs in de natuurlijke his- 

 torie op de scholen en de gymnasiën , waardoor de bij de jeugd zoo 

 gemakkelijk ontkiemende neiging tot die wetenschap alle steun en 

 leiding ontbeert , en alzoo weldra verstikt , of ontaardt in eene nie- 

 tige en onvruchtbare verzamelzucht. In de tweede plaats wordt de 

 populaire beoefening der natuurlijke historie, even als die van elk 

 vak van kennis dat geene dadelijke stoffelijke voordeden schenkt, 

 gedrukt door die soort van minachting, die zich openbaart in de 

 vraag: "Waar is het goed voor?" Maar ten derde wordt ook, naar 

 het mij voorkomt, menigeen van eene gezette en aanhoudende be- 

 oefening dier wetenschap afgeschrikt, omdat hij zich geheel ver- 

 keerde en overdrevene denkbeelden vormt van de stoffelijke hulp- 

 middelen, welke die studie vereischt, en geen begrip heeft van de 

 wijze, waarop iemand, zonder juist met de goederen der fortuin 

 rijk gezegend te zijn, en verstoken van het genot der hulpmidde- 

 len, die verzamelingen, groote boekerijen en een gemakkelijk ver- 

 keer met geleerde mannen aanbieden , toch zich eenen schat van 

 degelijke kennis vergaderen kan, en zelfs somtijds zich in de gele- 

 genheid kan stellen ook een klein steentje toe te voegen aan het 

 groote gebouw der wetenschap. 



Met betrekking tot de eerste oorzaak willen wij van den tijd 

 alles goeds verwachten. In de laatste jaren begint men van het 

 onderwijs in de wetenschap der natuur, vooral op de gymnasiën, 

 meer werk te maken dan vroeger, en wij willen hopen, dat althans 

 aan de eerste grondtrekken der natuurlijke historie een plaatsje 

 nevens de physica in het programma dier scholen worde ingeruimd 



