— 341 - 



Het evengenoemd gedeelte van de loopbaan eener komeet, dat, 

 zelfs in onze dagen, slechts zelden onmiddellijk tot de kennis van 

 haren omloopstijd kan leiden, kon evenwel, reeds ten tijde van 

 NEWTON, middellijk tot die kennis doen opklimmen, wanneer men 

 zich de moeite wilde getroosten om het voor zoo vele kometen 

 te berekenen, als met eene daarvoor toereikende naauwkeurigheid 

 waren waargenomen. Wanneer een ligchaam van het zonnestelsel 

 ongestoord aan de aantrekking der zon kan gehoor geven , moet 

 zijne loopbaan ten allen tijde dezelfde blijven, en is die loopbaan 

 eene geslotene kromme lijn, dan moet het, na gelijke tijdvakken, 

 die met zijnen omloopstijd overeenstemmen, tot hetzelfde punt van 

 zijne loopbaan wederkeeren. Onder de kometen, die in vroegeren 

 en lateren tijd zijn waargenomen, kunnen er alzoo ook voorkomen 

 die hetzelfde ligchaam waren , dat , na eene of meer wentelingen 

 om de zon te hebben volbragt, tot de nabijheid der aarde was terug- 

 gekeerd, en bestaat er een middel om eene komeet te herkennen, 

 die zich, bij hernieuwing, aan de aarde vertoonde, dan wordt door 

 de tijden harer verschillende verschijningen, zonder eenige voor- 

 kennis van de lengte harer loopbaan, haar omloopstijd van zelf 

 gegeven, en dan laat zich, uit dien omloopstijd, de lengte der loop- 

 baan berekenen, het eenige dat nog aan hare volledige kennis 

 ontbrak. Het uitwendig voorkomen van eene komeet kan volstrekt 

 geen middel zijn om haar, na verloop van jaren of eeuwen, te 

 herkennen, daar het, zelfs in zeer kleine tijdvakken, aan groote 

 veranderingen onderworpen is, maar newton heeft dit middel ge- 

 vonden in de deelen van de loopbanen der kometen, die zij in de 

 nabijheid van de aarde doorloopeu. Indien de komeet geene sto- 

 ringen in hare beweging ondervindt, moet dat deel harer loopbaan 

 hetzelfde blijven, en daaraan moet zij zich laten herkennen, al 

 raogt zij zich eeuwen lang in de diepte der onmetelijke ruimte 

 verborgen hebben gehouden. De grootte, gedaante en ligging van 

 het genoemd deel der loopbaan worden door vijf verschillende groot- 

 heden 1) uitgedrukt, van welke iedere alle mogelijke waarden kan 



1) Die grootheden zija met de noodige uitvoerigheid beschreven in het tweede deel 

 van mijn werk: de Sterrenhemel, tweede druk, bladz. 160 en vervolg. 



