28 IETS OVER DEN PIETERMAN. 



hij veel kwaad doet met de naalden van zijnen rug. Hetzelfde zegt 

 OPPIANUS van den draak, terwijl de gewoonte van den pieterman 

 om zich in het zand te wentelen, volijens plinius ook die van den 

 draak is. De Zweedsche naam is Jiaersing , of faersivg , de oud- 

 fransche poignardet, de gewone aan de engelsche kusten otter- pike 

 of stingfish , op Helgoland Schwertjisch. Alle die namen nu wijzen 

 duidelijk op iets stekends, iets prikkends, en dat de pieterman van 

 zoo iets volop voorzien is , zullen wij zoo aanstonds zien , als wij bij 

 zijne beschrijving genaderd zijn tot zijne eerste rugvin. 



De pieterman behoort tot de afdeeling der Stekelvinnigen [Acan- 

 thopterygn) en wel tot de familie der Baarsachtigen [Percoidae] ; 

 hij wordt, heen en weder trekkende, gevonden van de Oostzee, som- 

 tijds van de golf van Tinland, tot in de Middellandsche zee, bezoekt 

 gewoonlijk in Junij onze kusten en eilanden, wordt overal , waar hij 

 komt, met graagte gevangen en gegeten, en hoewel men hier te lande 

 niet bepaaldelijk netten voor hem uitwerpt, zoo geraakt hij toch in 

 grooten getale in die , welke voor bot en andere diepzwemmers uitge- 

 zet worden. Overigens is het eene geliefkoosde bezigheid op de ei- 

 landen Texel, Wieringen, aan den Helder enz. om op den pieter- 

 man jagt te maken door middel van eene soort van ijzeren vork 

 met 8 a 10 tanden, aan een' langen stok bevestigd; en, hoewel de 

 pieterman vrij vlug zwemt, zoo gelukt het niet zelden aan eenen 

 geoefenden visscher, eenige honderden op eenen dag magtigte wor- 

 den , die voor ongeveer eene cent per stuk voor velen een heerlijk 

 en voedzaam geregt opleveren. 



Het ligchaam van den pieterman , en ook de kop , zijn eenigzins plat ; 

 van den kop tot den staart is hij 10 tot 12 duim lang; zijne tanden 

 zijn klein, haakvormig en zeer talrijk; zij zitten op de beide kaken, 

 op eene kleine strook vóór het ploegbeen [vomer) op eene soort 

 van band over het verhemelte; de tong is vleeschachtig, kort en 

 aan de punt los ; op de weukbraauwstreek vindt men twee kleine ste- 

 kels; de oogen zijn hoog geplaatst; de iris goudgeel van kleur. Het 

 kieuwschild is zacht en zonder schubben, maar met een stekel; de 

 wangen met kleine schubben bedekt ; de neusgaten staan ver naar ach- 

 teren ; de lever is zeer groot , vooral de linker kwab , die bijna tweemaal 



