OVER DE DOODE ZEE. Il5 



droeg in hare diepte hebben verzwolgen. Maar die onderaardsche 

 zee met hare verraderlijke korst is niets anders dan eene vrij on- 

 waarschijnlijke gissing om deze groote omkeering te verklaren, en 

 heeft hoegenaamd geen grond in de verschijnselen , die da natuur- 

 lijke gesteldheid van dit oord aan de hand geeft. 



De vooronderstelling, die wij hebben voorgesteld en die in onzen 

 tijd bij de meeste reizigers en natuurvorschers ingang heeft gevon- 

 den, heeft dit groote voorregt, dat zij ons eene redelijke verkla- 

 ring aan de hand geeft van die verschijnselen, welke in de Doode 

 zee en hare naaste omstreken worden waargenomen. 



Nemen wij aan, dat alleen de zuidelijke kom is uitgebrand en 

 ingezonken en daarop door het water van de noordelijke bedekt, 

 dan zien wij ons het groot verschil der diepte verklaard, hetwelk 

 tusschen de voor- en achterzee plaats vindt. Dan laat zich ook de 

 diepte in de zeeëngte , die tusschen die van de voor- en achterzee 

 een overgang vormt, ligt begrijpen: daar natuurlijk de aan het 

 diepe waterbekken naastliggende zeeëngte door afspoeling van grond 

 het meest moest lijden. Dan wordt het ons tevens duidelijk, hoe 

 nu en dan, vooral na hevige aarbevingen, groote stukken asphalt 

 van den zeebodem losgescheurd worden en naar boven drijven. Dan 

 kan het ons ook niet meer bevreemden, dat vooral in de zuidelijke 

 ondiepte deze asphalt en aardhars-producten in het gloeijend heete 

 slijk zoo duidelijk te voorschijn treden, dat zij nog het aanwezen 

 van vloeibare napthabronnen doen vermoeden. 



Uit dit alles wordt het ons tevens duidelijk, wat wij te denken 

 hebben van de verhalen van reizigers, die, zoo als d'arvieux en 

 anderen, bij lagen waterstand de overblijfsels der verwoeste steden 

 meenen opgemerkt te hebben. d'Aevieux zegt, dat hij in 1660 in 

 zee gereden had tot aan eene menigte van deze puinhoopen, die 

 toen wel drie voet hoog boven het water uitstaken. Zij bestonden 

 uit steenen, die op puimsteen geleken en verbrand, ligt en wrijf- 

 baar waren. Het scheen hem eene verdronken rij van zuilen te zijn. 

 In eene zuil kon hij zijn mes steken en er een stuk van afbreken, 

 hetwelk hij mede nam. Van buiten was het wit, van binnen zwart 

 en murwer dan kolen. Hij vond er ook zwarte en glinsterende 



8* 



