DE DOOD, 



PHYSIOLOGISCH BESCHOUWD, 



Dr. D. LUB AC II. 



Het onderwerp, dat, gelijk uit het hier bovenstaand opschrift 

 blijkt, in de volgende bladzijden behandeld wordt, bezit bij den eer- 

 sten opslag weinig aanlokkelijks, en zal veeleer voor niet weinigen 

 in hooge mate terugstootend zijn. Dit is ook niet te verwonderen. 

 De tegenzin, dien het denkbeeld van den dood bij ons opwekt, is 

 iets geheel natuurlijks; die zucht tot zelfbehoud, welke de natuur 

 den mensch en alle dieren heeft ingeplant, en die bij de laatsten 

 slechts een instinktmatige drift is, wordt bij den mensch eene met 

 bewustzijn verbondene begeerte om te blijven leven en den dood te 

 ontgaan, — en de dood, als insluitende de vernietiging van die 

 wijze van bestaan, waarvan alleen wij ons bij ervaring een denkbeeld 

 vormen kunnen, zal altijd voor ons iets ontzettends blijven behou- 

 den. Evenwel voegt het den mensch , wanneer hij den hoogen rang 

 bewaren wil, die hem als redelijk wezen toekomt, niet, om aan dien 

 allezins natuurlijken afkeer al te zeer toe te geven , en het denkbeeld 

 van den dood angstig te ontvlugten. Zóó zou die natuurlijke tegenzin 

 ontaarden in eene vreeze des doods, die zijn leven verbitteren, en 

 zijn sterven voor hem tot een vreesselijk oogenblik maken zou. In- 

 tegendeel past het hem, dien vijand, zoo het er een is, moedig 

 onder de oogen te zien , zich met hem gemeenzaam te maken , te 

 onderzoeken wat hij is, waartoe hij leidt, en of hij werkelijk zoo 

 verschrikkelijk is, als de eerste indruk zou doen vermoeden, dien 



1857. 1.5 



