HE BORENDE SCHELPDIEREN. 305 



vergetelheid ontrukt werd, waartoe het gedoemd scheen; en toen 

 nu eindelijk iu het vorige jaar caillaud de borende werking van 

 een aantal pholaden in gneis had gadegeslagen , moest alle twij- 

 fel verdwijnen aangaande het vermogen dezer dieren om hunne 

 gaten op werktuigelijke wijze daar te stellen. Hij zag hoe zij al- 

 lengs de reeds voorhanden gaten dieper en dieper maakten en 

 het daarbij afgeschuurde gruis door hunne siphonen uitwierpen, het 

 grovere door de ademhalings-sipho, het fijnere door de daarnevens 

 gelegene voor de verwijdering der uitwerpselen bestemde buis, zoo- 

 dat dit derhalve eerst den weg door het darmkanaal had afgelegd. 



Wat de Teredo's betreft, zoo zoude eigenlijk reeds het feit, dat zij ^ 

 even als trouwens ook eenige soorten van Pholaden, hunne gangen in 

 hout maken, voldoende zijn, om het bijna als zeker te doen stellen, 

 dat zij daarbij op eene werktuigelijke wijze te werk gaan. De schei- 

 kunde toch kent geen middel om de stof, waaruit de wanden der 

 houtcellen bestaat en derhalve het hout zelf in zoo korten tijd op 

 te lossen , want het is bekend , dat de paalwormen in weinige maan- 

 den tij ds groote stukken hout in alle rigtingen doorboren kunnen. 

 Zelfs de sterkste zuren of loogen zouden daartoe niet in staat zijn. 

 Werkelijk toont dan ook alles aan, gelijk quatrefages (1849) heeft 

 doen opmerken, dat de boring werktuigelijk geschiedt. Door een 

 bijtmiddel zouden niet die gladde wanden worden gevormd, welke 

 aan de gangen der paalwormen gezien worden, noch de scherpe kan- 

 ten ter plaatse waar de gang eene andere rigting neemt. Maar men 

 is ook door regtstreeksche waarneming daaromtrent tot zekerheid 

 gekomen, daar in 1850 laurent met eigen oog het al borende 

 binnen dringen der jeugdige paalwormen in het hout zag. 



Dat er onder de weekdieren eenige zijn, die in weerwil der teêr- 

 heid huns ligchaams en der broosheid hunner schalen, het vermo- 

 gen bezitten, om op werktuigelijke wijze rotsgesteenten en de hardste 

 soorten van timmerhout te doorboren , mag men derhalve thans als 

 eene uitgemaakte zaak beschouwen. Echter zijn er zelfs in den laat- 

 sten tijd nog twijfelingen geopperd of de schelp wel als het eigen- 

 lijke boorvverktuig moet worden beschouwd. Hankock ontdekte 

 namelijk in het voorste gedeelte van den voet en den mantel van 



1857, 20 



